İçindekiler11 bölüm

Başlamadan önce
AİTM seri imalat tip onayı, üreticinin belirli araç tipi ve imalat kapsamına ilişkin başvurusudur. Tek bir aracın tadilat dosyasıyla aynı değildir. Başvuru hazırlığında firma, yetkili teknik sorumlu, üretim yeri ve teknik dosya birlikte ele alınır.
TSE360 başvurusunun esas tarihini takip edin
Firma TSE360'ta tanımlı YTS aracılığıyla başvurur. Prosedüre göre başvuru tarihi dosyanın birim amirinin ekranına düştüğü tarihtir ve o tarihte yürürlükteki mevzuat uygulanır. ULM-03-PR-06-001, 04.09.2026/8, 4.1, s.1
Bu ayrım özellikle taslak oluşturma ile resmen başvuruya iletme arasındaki sürede önemlidir. Kendi takip tablonuzda taslak, gönderim ve resmî başvuru tarihlerini karıştırmayın.
Dosya kontrol formundaki firma ve teknik ekleri hazırlayın
Güncel form; müracaat dilekçesi, firma yetkililerine ait noter tasdikli imza sirküleri fotokopisi, mühendisin firma tarafından yetkilendirilmesi, marka tescili veya müracaat yazısı, sanayi sicili, YTS belgesi ve güncel Ticaret Sicil Gazetesi ister. Teknik bölümde AİTM Ek V/A'ya göre bilgi dokümanı, hesap ve teknik/detay resimleri ile deney veya muayene raporları bulunur. Ekler elektronik ortamda alınır. ULM-03-FR-06-002, 23.12.2025/5, dosya içeriği 1–10
Her ekin hangi firma, tip ve üretim adresine ait olduğunu kontrol edin. Formdaki tarım römorku raporu dipnotunu bütün araçlar için genel rapor muafiyeti olarak uygulamayın; dipnot yalnız AİTM Ek III madde 6 bağlamını açıklar. ULM-03-FR-06-002, 23.12.2025/5, 10 numaralı ekin dipnotu
Ön inceleme ve revizyonu ayrı iş adımları olarak yürütün
İlgili kontrol formuyla ön inceleme yirmi iş günü içinde yapılır. Eksik veya uygunsuz dosya gerekçesiyle TSE360 üzerinden revizyona döner; uygunsuzluk bildiriminde sistem tarihi esas alınır. Dosya tamamlanınca araç inceleme planına geçilir. ULM-03-PR-06-001, 04.09.2026/8, 4.2, s.1–2
Bu süreyi toplam belge teslim süresi olarak kullanmayın. Eksiklerin tamamlandığı tarihi ve her ekin son sürümünü kaydedin; aynı belgeyi açıklama yapmadan yeniden yüklemek değerlendirmeyi kolaylaştırmaz.
Prototipi, YTS'yi ve üretim yerini incelemeye hazırlayın
Prototip araçların incelemeye hazır olması firmaya bildirilir. Prosedür YTS'nin inceleme alanında bulunmasına ilişkin bildirimi, araç/üretim yeri incelemesini ve üretim yerinde firma tabelasını düzenler. Başka işletmeyle ortak kullanılan fiziki alanın görülebilir biçimde ayrılması istenir. ULM-03-PR-06-001, 04.09.2026/8, 4.3–4.4, s.2–3
Hazırlık kontrolünüzü araç, teknik dosya ve üretim yeri olarak ayırın. Görüşme için YTS'nin katılımını planlayın; incelemeye sunulan uygulamayla çizimlerin aynı olduğunu kontrol edin.
Revizyon sayısını ve uygunsuzluk süresini birbirine karıştırmayın
Dosya incelemesinde otuz günlük tamamlama süresi, koşulları dahilinde en fazla beş kez ve her defasında yedi günü aşmayan ek sürelerle uzatılabilir. Aynı başvurunun gerekli değişiklik veya düzeltme yapılmadan üç kez geri gönderilmesi ise ayrı olumsuz sonuç nedenidir. “Beş ek süre hakkı var” diyerek aynı dosyayı düzeltmesiz üç kez göndermenin sonucu göz ardı edilmemelidir. ULM-03-PR-06-001, 04.09.2026/8, 4.2
Üretim yeri/araç incelemesinde ilk başvurudaki uygunsuzluk için altı ay, ara kontrolde tespit edilen uygunsuzluk için üç ay çerçevesi ayrı düzenlenir. Bunlar dosyanın ilk incelemesindeki yirmi iş günüyle aynı sayaç değildir. Aynı prosedür, md.4.5.1, s.3; md.4.7, s.5
İşletmenizde bildirim tarihini, eksikliğin dosya mı saha mı olduğunu, sorumlusunu ve verilen son tarihi ayrı kaydedin. Saha eksikliğini kapatmak için ekipman veya yerleşim değişikliği gerekiyorsa yalnız evrak cevabı vermekle kapandığını kabul etmeyin.
Araç kalite kaydını uygunluk belgesine kadar izleyin
Ara kontrolde düzenlenen seri imalat araç uygunluk belgelerinden örnekler seçilerek kalite kayıtları incelenir; seçilecek miktar düzenlenen belge adedine göre değişir. Hiç belge düzenlenmemiş işletme için de prosedürde ayrıca değerlendirme bulunur. İncelemeyi yalnız üretim alanının temizliği veya tabela kontrolü olarak düşünmeyin. Aynı prosedür, 4.7
Hazırlık için bir araçtan geriye doğru kayıt takibi yapın: araç kimliği, uygulanan tip/kapsam, üretim tarihi, yapılan kontroller ve düzenlenen uygunluk belgesi birbirine bağlanabiliyor mu? Bu öneri TSE’nin kontrol formunu değiştirmez; dosyanızın denetimde bulunabilir olmasını sağlar. Örnek seçilmediği için başka araçlarda kayıt tutmamanın mümkün olduğu sonucu çıkarılmamalıdır.
Belge sonrası kayıtları ara kontrole hazır tutun
Belge sahibi firmalarda iki yılı aşmadan en az bir ara kontrol öngörülür; inceleme önceden haber verilmeksizin yapılabilir. Düzenlenen seri imalat araç uygunluk belgeleri ve seçilen araçların kalite kayıtları incelenir. Başvuru evrak bilgilerindeki değişiklikler otuz gün içinde bildirilmelidir. ULM-03-PR-06-001, 04.09.2026/8, 4.7, s.4–5
Yeni üretim yeri/şube, mevcut belgenin otomatik uzantısı değildir; yeni adresin incelemesi ve uygun YTS düzeni ayrıca değerlendirilir. ULM-03-PR-06-001, 04.09.2026/8, 4.8, s.5–6
Kaynak notu: Prosedürün 4.10 maddesinde seri imalat başlığı altında seri tadilat adı ve metinde bulunmayan madde atıfları yer alır. Unvan/adres değişikliği için bu bölümden kesin işlem talimatı çıkarmayın; güncel uygulamayı TSE ile doğrulayın.
Belge askısında yeni başvuru planını ayrıca değerlendirin
Seri imalat belgelerinin askıya alınması, devam eden dosyaları da etkiler. Prosedür md.4.9.1, askı süresince yeni başvuruların işleme alınmamasını ve devam eden başvuruların askı komisyonuna atıfla olumsuz değerlendirilmesini düzenler. Bu nedenle aynı belge kapsamındaki yeni işlerin başvuru takvimini yalnız üretim kapasitesine göre hazırlamayın; askı kararını ve giderilmesi istenen uygunsuzlukları birlikte takip edin. TSE Seri İmalat Prosedürü, 04.09.2026/8, md.4.9.1, s.6.
Sık sorulan sorular
Kaynaklar
- www.tse.org.tr1.AİTM Seri İmalat Tip Onayı BelgesiTürk Standardları Enstitüsü · Erişim: 10 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
- viewer.tse.org.tr2.AİTM SERİ İMALAT TİP ONAYI BELGESİ İNCELEME VE ONAY PROSEDÜRÜ — ULM-03-PR-06-001, 04.09.2026/8Türk Standardları Enstitüsü · Erişim: 10 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
- viewer.tse.org.tr3.AİTM SERİ İMALAT TİP ONAYI BELGESİ DOSYA KONTROL FORMU — ULM-03-FR-06-002, 23.12.2025/5Türk Standardları Enstitüsü · Erişim: 10 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
Kaynak bağlantısının bulunması, içeriğin tüm kapsamının editör tarafından doğrulandığı anlamına gelmez.