İçindekiler10 bölüm

Başlamadan önce
Havaalanı Karbon Akreditasyonu, havaalanının karbon yönetimi çalışmalarını değerlendiren ACA programıdır. Başvuruyu hazırlarken iki ayrı sonucu izleyin: bağımsız doğrulamanın tamamlanması ve program yöneticisinin akreditasyon kararı. TSE, program kapsamında doğrulama hizmeti sunduğunu açıklar. TSE, Bilgi ve Başvuru
Hedef seviyeyi güncel programdan seçin
ACA bugün yedi seviyeyi listeliyor: 1, 2, 3, 3+, 4, 4+ ve 5. Seviye 1 emisyon envanterini, 2 azaltımı, 3 üçüncü taraflarla çalışmayı öne çıkarır. 3+ ve 4+ seviyelerinde kalan emisyonların denkleştirilmesi bulunur; 4 uzun vadeli mutlak azaltımı, en üst seviye 5 ise Kapsam 1–2 net sıfır dengesi ve Kapsam 3 çalışmalarını ele alır. ACA, 7 levels of accreditation
TSE sayfasındaki dört seviye anlatımı güncel listeyi bütünüyle karşılamıyor; 3+ en üst seviye değildir. Ayrıca yedi seviyenin listelenmesi hepsinin yeni başvuruya açık olduğu anlamına gelmez: 1 Nisan 2026’dan beri Seviye3+ için yeni giriş başvurusu kabul edilmiyor. Mevcut 3+ belgelerinde yenileme koşulları bitiş tarihine göre ayrılır; üç yıllık mevcut döngüler için duyurunun dipnotunda ayrı geçiş hükmü vardır. Kendi belgenizin yenilemesini yalnız seviye listesinden çıkarmayın. ACA Communication1/2026, bölüm1 ve dipnot1, s.1
Havaalanı işletmecisinin sınırını açıklayın
Program farklı büyüklükteki havaalanlarında uygulanabilir; güncel genel kılavuz başvuru uygunluğunu ACI bölgelerinden birinin üyesi olan havaalanları için tanımlar. Envanterde hangi faaliyetlerin işletmecinin operasyonel kontrolünde olduğunu açıklayın; havaalanı sahasında bulunmak tek başına doğrudan emisyon sahipliğini belirlemez. ACA genel gereklilikler, md.3.1.1 ve4.2, basılı s.5 ve10
Hazırlık önerimiz; havaalanı işletmecisinin kontrol ettiği faaliyetleri, rapor dönemini ve üçüncü taraflardan beklenen verileri ayrı bir çalışma listesinde toplamaktır. Bütün havaalanı sahasındaki emisyonları açıklamasız şekilde işletmecinin doğrudan emisyonu kabul etmeyin. Bu liste resmî program kılavuzundaki teknik sınır kurallarının yerine geçmez.
Seviye yükseltme için neyin değiştiğini gösterin
ACA'nın seviye sıralaması yalnız aynı rapora yeni bir başlık eklenmesi değildir. Programın güncel açıklamasında envanter, yönetim ve azaltım, üçüncü taraf katılımı, uzun vadeli dönüşüm ve net sıfır hedefleri farklı aşamalara karşılık gelir. Başvuruda mevcut seviyenin dayanaklarıyla hedeflenen seviyeye ilişkin yeni kanıtları birbirinden ayırın. ACA, yedi seviyenin açıklaması
Kurum içi hazırlık için iki sütunlu bir çalışma kullanabilirsiniz: “Önceki dosyada ne vardı?” ve “Bu başvuruda ne değişti?” Örneğin yeni bir terminal işletmeye alındıysa envanter sınırına etkisini; yer hizmetleri işletmesi değiştiyse üçüncü taraf veri akışına etkisini açıklayın. Bu örnekler otomatik seviye şartı değildir. Amacı, rapor ile sahadaki faaliyetin birlikte güncellenmesini sağlamaktır.
Azaltım çalışmasında projenin adı, uygulama tarihi, kapsadığı faaliyet ve sonucun hangi kayıtla gösterildiği bir arada bulunsun. “Enerji verimliliği yatırımı yapıldı” cümlesiyle hesapta kullanılan tüketim verisinin bağlantısı görülebilsin. Karbon kredilerine ilişkin kaydı, işletmenin kendi faaliyetindeki emisyon azalmasıyla aynı kalem gibi toplamayın.
Havaalanı akreditasyonunu uçuş raporlamasından ayırın
Bir havayolu, yer hizmetleri şirketi ve havaalanı işletmecisi aynı sahada çalışabilir; buna rağmen aynı başvurunun sahibi değildir. Uçak işleticisinin uluslararası uçuş emisyonlarına ilişkin CORSIA dosyası, havaalanının ACA seviyesiyle tamamlanmış olmaz. TSE bu iki hizmet için ayrı süreçler yayımlar. TSE, CORSIA doğrulama süreci
Başlangıç notuna başvuran tüzel kişiyi, hangi faaliyeti yönettiğini, hedef programı ve rapor dönemini yazın. Paydaşlardan aldığınız verileri bu notla eşleştirin. Böylece bir havayolunun verisi havaalanı işletmecisinin kontrol ettiği faaliyet gibi açıklamasız kullanılmaz; aynı raporun farklı kurumlara gönderilmesinden kaynaklanan kapsam karışıklığı daha başta fark edilir.
Doğrulayıcıyı ve başvuru kanalını ayrı kontrol edin
ACA sürecinde karbon ayak izi ve karbon yönetimi iddiaları, program yöneticisinin onayladığı doğrulayıcı tarafından bağımsız incelenir. Kanıtlar program yöneticisine sunulur; dosya uygun olduğunda akreditasyon teyidi yönetici tarafından verilir. ACA, The process
TSE’nin hizmet sayfası da başvuruyu ACA internet sitesine yönlendirir. TSE ile görüşürken hedef seviye, dönem ve saha sayısını açık belirtin; doğrulama hizmeti teklifini program başvurusunun kabul edildiği şeklinde okumayın. TSE, Başvuru
Dosyayı doğrulama ve karar için hazırlayın
Kendi kontrol listenizde karbon ayak izi raporu, hedef seviyeye ilişkin yönetim/azaltım kanıtları, bağımsız doğrulama çıktıları ve programa sunulan son sürüm ayrı görülsün. Doğrulayıcıdan gelen düzeltmelerin raporla başvuru dosyasına birlikte işlendiğini kontrol edin.
Güncel ayrıntıları ACA teknik dokümanları üzerinden takip edin. Havaalanının hedef seviyeyi seçmesi, o seviyenin koşullarını sağladığının veya akreditasyonun verileceğinin kanıtı değildir. Karar, programa sunulan dosyanın değerlendirilmesiyle oluşur. ACA, The process
2026 dosyasını güncel belgelerle hazırlayın
Edition1.0 genel ve seviyeye özgü gereklilikler 15 Mayıs 2026’dan itibaren tüm başvuru türlerinde uygulanıyor. Daha önce sunulan başvurular için Issue14 geçiş ayrımı korunuyor. Dosyada kullandığınız baskıyı ve hedef seviyenin kılavuzunu açıkça kaydedin. ACA Communication2/2026, yürürlük ve geçiş, s.1
Program belgelendirme ücreti, dosya hazırlama/danışmanlık ve bağımsız doğrulama giderleri ayrı kalemlerdir. Programın teknik gereklilikleri tamamlanmalı ve ücret ödenmelidir; ödeme tek başına akreditasyon garantisi değildir. ACA genel gereklilikler, md.3.6–3.7, basılı s.8
Gelecek tarihli değişiklikleri bugünün koşuluyla karıştırmayın: Temmuz2026 ücret belgesinin uygulama başlangıcı 1 Ocak 2027’dir. Seviye4+ için kalan Kapsam1–2 ve iş seyahati emisyonlarının yüzde100 giderim kredileriyle denkleştirilmesi koşulu ise 31 Mart 2029’dan itibaren uygulanacak. Bu tarihler 2026 başvurusuna geçmiş yürürlük gibi aktarılmamalıdır. ACA Communication5/2026, A tablosu ve B bölümü, s.1
Sık sorulan sorular
Kaynaklar
- www.tse.org.tr1.Havaalanı Karbon Akreditasyonu (ACA)Türk Standardları Enstitüsü · Erişim: 10 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
- www.airportcarbonaccreditation.org2.7 levels of accreditation - Airport Carbon Accreditation (https://www.airportcarbonaccreditation.org/about/7-levels-of-accreditation/)Airport Carbon Accreditation / ACI · Erişim: 10 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
- www.airportcarbonaccreditation.org3.Airport Carbon Accreditation — How does it work?Airport Carbon Accreditation / ACI · Erişim: 10 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
- www.tse.org.tr4.ICAO CORSIA DoğrulamaTürk Standardları Enstitüsü · Erişim: 10 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
- www.airportcarbonaccreditation.org5.ACA — Requirements for All Levels, Edition1.0 (January2026)Airport Carbon Accreditation / ACI EUROPE — programın kendi yayımladığı belge · Erişim: 21 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
- www.airportcarbonaccreditation.org6.ACA — Communication1/2026 (2 Şubat2026)Airport Carbon Accreditation / ACI EUROPE — programın kendi yayımladığı belge · Erişim: 21 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
- www.airportcarbonaccreditation.org7.ACA — Communication2/2026 (5 Şubat2026)Airport Carbon Accreditation / ACI EUROPE — programın kendi yayımladığı belge · Erişim: 21 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
- www.airportcarbonaccreditation.org8.ACA — Communication5/2026 (22 Temmuz2026)Airport Carbon Accreditation / ACI EUROPE — programın kendi yayımladığı belge · Erişim: 21 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
Kaynak bağlantısının bulunması, içeriğin tüm kapsamının editör tarafından doğrulandığı anlamına gelmez.