Kimyasal değerlendirme uzmanı belgelendirmesi

Kimyasal Değerlendirme Uzmanı (KDU) başvurusu, sadece kimya alanında eğitim almış olmayı belgelemeye indirgenemez. KKDİK Ek-18; eğitim, sınava kabul ve belgelendirme koşullarını ayrı düzenler. Bu rehber Bakanlığın yayımladığı ek metni ile TSE'nin başvuru programını birlikte okur; kimyasal ürünün veya işletmenin belgelendirilmesini ele almaz. Bakanlık: KKDİK Ek-18

Sınava giriş yolunuzu belirleyin

Ek-18'in olağan sınav yolunda en az 64 saatlik KDU eğitimi ile aşağıdaki öğrenim/deneyim yollarından biri birlikte aranır:

• Kimya, biyoloji veya çevre bilimleriyle ilgili fen/fen-edebiyat ya da mühendislik lisans mezuniyeti.
• Kimya bilimiyle ilgili yüksek lisans veya doktora.
• Diğer lisans bölümlerinden mezuniyetle birlikte kimyasallara ilişkin üretim, laboratuvar, kalite kontrol veya kimyasalların yönetiminde en az beş yıl çalışma.

Bunlar birbirine eklenerek herkesten aynı deneyim süresi istendiği şeklinde okunmamalıdır. Ek ayrıca Bakanlıkta kimyasallar yönetiminde on yıl çalışma kanıtına bağlı, akreditasyon kapsamı dışında sınavsız belgelendirme yolunu ayrı düzenler. Kendi durumunuzun hangi yola girdiğini başvuruda belgeleyin. Ek-18, Giriş; Bölüm I/4(d) ve III

Eğitim kuruluşunu ve dosyanızı kontrol edin

Ek-18, eğitim programının Bakanlık onayını ve en az 64 saat yüz yüze eğitimi açıklar. Belgelendirme kuruluşu için Bakanlığın olumlu görüşü ve ilgili alanda TÜRKAK akreditasyonu ayrı aşamalardır. Bir kursun katılım belgesini doğrudan KDU yeterlilik belgesi saymayın. Ek-18, Bölüm I/1–2

TSE'nin yayımladığı programda başvuru/değerlendirme formu, ilgili başvuru ve taahhüt formları, kimlik ve diploma, eğitim sertifikası, gereken adaylarda deneyim kanıtı ve ödeme kaydı bulunur. Güncel form bağlantısını, sınav tarihini ve dosya teslim kanalını başvuracağınız kurumdan alın. Ders içeriği, eğitim süresi ve mezuniyetinizin kabulü kayıt yapılmadan önce netleşmelidir. TSE programı, m.4.2

Sınav, tekrar ve belge süresi

Ek-18, sınavı çoktan seçmeli ve klasik bölümlerle tanımlar; süre 180 dakikadır. En az 70 puan alanlar yeterlilik belgesi almaya hak kazanır. Başarısız adaylara aynı sınav tarihinden itibaren bir yıl içinde, eğitimi tekrarlamadan iki sınav hakkı daha tanınır. TSE'nin 2018 programı bunların ilkinin ücretsiz olduğunu belirtir; güncel dönem ücret duyurusu ayrıca kontrol edilmelidir. Ek-18, Bölüm I/3–4 · TSE programı, m.4.3.5

Belge beş yıl geçerlidir. Yenilemek isteyenler geçerlilik süresi içinde veya bitiminden itibaren iki yıl içinde eğitim şartı aranmadan yeniden sınava girebilir. Bu iki yıllık başvuru imkânı, süresi dolan belgenin geçerliliğini iki yıl uzatmaz. Başarılı yenilemede yeni belge numarasıyla belgelendirme düzenlenir. Ek-18, Bölüm I/4

İtirazda neden süre teyidi gerekli?

TSE'nin 2018 KDU programı sınav itirazında sınavdan bir ay, karar itirazında tebellüğden 15 gün ifadelerini içerir. 29.04.2026 genel personel talimatı ise kararın tebliğinden 30 gün belirtir. Bu metinlerden KDU için tek kesin son tarih seçmiyoruz. İtirazınızı geciktirmeden iletin; uygulanacak usulü ve teslim kaydını TSE'den yazılı olarak netleştirin. KDU programı, m.4.6.1 ve 4.7.2 · 2026 talimatı, m.4.1

Kaynak sınırı: Bakanlığın erişilen ek paketi 25.12.2023 konsolide yayınıdır; TSE dosyasının revizyonu 17.04.2018'dir. Açık sınav tarihi veya belirli kuruluşun güncel yetki listesi bu sayfada ilan edilmez.

64 saatlik eğitim kaydı hangi konuları göstermeli?

Bakanlığın incelenen Ek-18 metni; kimyasalların yönetimi ve mevzuatın yanında sınıflandırma, insan sağlığı ve çevresel risk, maruz kalma, kimyasal güvenlik değerlendirmesi/raporu ve güvenlik bilgi formu konularını ayrı sürelerle düzenler. Kurs adında “kimyasal” sözcüğünün bulunması, bu programı karşıladığını göstermez. Başvuruya hazırlıkta eğitimin onayı, toplam süresi, içerik dökümü ve katılım kaydını birlikte karşılaştırın. Ek-18, Bölüm II; basılı s.390–391

Metin yüz yüze eğitim için günlük en fazla sekiz saat ve bir programda en fazla 30 katılımcı gibi düzenlemeler de içerir. Eğiticinin taşıması gereken koşullar ise adayın sınava giriş koşullarından ayrıdır. Eğiticiler için yazılmış bir tecrübe veya mezuniyet maddesini öğrenci başvurusuna ek şart olarak taşımayın. Ek-18, Bölüm I/1 ve IV

Soru sayısını neden tek kesin rakamla vermiyoruz?

Okunan Bakanlık ekinin sınav açıklaması 25 çoktan seçmeli ve beş klasik soru derken son sayfadaki dağılım tablosu altı klasik soru gösteriyor. Bu fark yalnız metin çıkarma hatası değildir; sayfa görünümünde de bulunuyor. TSE'nin 2018 programındaki tabloda ise bir klasik başlık 5a ve 5b alt parçalarıyla yazılmıştır. Bu sunumları kendimiz birleştirerek güncel sınavın kesin soru sayısını üretemeyiz. Süre ve başarı ölçütü için yukarıdaki kaynaklı bilgiyi kullanırken, açılan sınavın soru yapısını güncel duyurudan ayrıca kontrol edin. Ek-18, basılı s.392 TSE programı, s.5–6

İlk belge, yenileme ve isim değişikliği ayrı işlemlerdir

TSE programı, belge üzerindeki isim değişikliği nedeniyle yeniden düzenlemede önceki geçerlilik süresinin korunmasını açıklar. Yeni basılı belge almak, kendiliğinden yeni beş yıllık yeterlilik dönemi başlatmaz. Kayıp belge nedeniyle yeniden düzenleme de sınavla yenilemeden farklıdır. Takip dosyanızda ilk karar, geçerlilik bitişi, yeniden düzenleme nedeni ve varsa yeni sınav sonucunu ayrı tutabilirsiniz. PBM-BP-KDU-001, s.9–10

Örneğin soyadı değişen bir belge sahibi ile beş yıllık dönemi dolan belge sahibi aynı talebi yapmaz. İlkinde kayıt üzerindeki bilginin güncellenmesi, ikincisinde yeniden yeterlilik değerlendirmesi söz konusudur. Bu ayrım, eski belgenin tarihini yanlışlıkla yeni düzenleme tarihiyle değiştirmeyi önler. Rehberde kullanılan Ek-18, Bakanlığın 2023 arşivinden çıkarılan ilgili dört sayfalık ektir; arşivdeki bütün diğer eklerin veya daha sonraki tüm mevzuat değişikliklerinin incelendiği iddiası taşımaz.

Güncel başvuru formunda hangi kayıtlar ayrılıyor?

13 Haziran 2025/2 revizyonlu PBM-FR-KDU-001, aday bilgilerini, çalışma ve eğitim geçmişini, başvuru eklerini, öğrenim/deneyim değerlendirmesini ve sınav/karar alanlarını ayrı bölümlerde toplar. Formdaki iş geçmişinizi en son işinizden başlayarak hazırlayın; görev adıyla kimyasallar alanında yaptığınız işi birlikte açıklayın. İlk sayfadaki tercih edilen sınav tarihi, ilan edilmiş veya size kesin atanmış bir sınav tarihi değildir. KDU başvuru ve değerlendirme formu, s.1

Ekler bölümünde kimlik, diploma, ödeme ve cari kart kayıtları, ayrı mesleki taahhütname, öğrenim yoluna göre deneyim kanıtı ve Bakanlık onaylı en az 64 saat eğitim belgesi bulunur. Üçüncü sayfadaki tablo, ilgili öğrenim yollarıyla diğer lisans mezunlarının beş yıllık deneyim yolunu ayırır. Her adaydan aynı beş yıl deneyim istendiği veya bütün mühendislik alanlarının otomatik olarak deneyimsiz yola girdiği söylenemez. Form, s.2–3

Başvuru dosyanıza hangi öğrenim yolunu kullandığınızı ve her koşulu hangi kaydın desteklediğini açıklayan kısa bir eşleştirme notu ekleyebilirsiniz. Bu öneri resmî zorunlu bir ek değildir. Formun kabul, puan ve komite alanlarını önceden doldurulmuş bir onay gibi kullanmayın; başvuru sahibinin beyanıyla belgelendirme kuruluşunun değerlendirmesi ayrı aşamalardır.

Formdaki tekrar kutularından yeni sınav hakkı çıkarmayın

Bu formun üçüncü sayfasında ikinci ve üçüncü sınav hakkı için alan bulunurken dördüncü sayfadaki müdür teklifinde yalnız ikinci sınav hakkı alanı görünür. Bu yerleşim farkı, yukarıda aktarılan mevzuat hükmünün yerine geçmez; kutu sayısından sınav hakkı eklenmez veya kaldırılmaz. Sınav hakkını ilgili program/mevzuat maddesiyle, açılan sınavı ise güncel duyuruyla birlikte takip edin. Form, s.3–4

Ayrıca formdaki yayımlama izni evet/hayır olarak ayrı sorulur. Bu seçimi başvuru koşullarını karşılama veya sınavı geçme beyanıyla karıştırmayın. Dönüştürülmüş görünümde özel ihtiyaç başlığıyla sınav tablosunun çakışması nedeniyle burada yeniden hazırlanmış bir “resmî doldurulabilir form” sunulmuyor; işlem sırasında TSE'nin kendi güncel dosyasını kullanın. Bu forma atıf, KKDİK'in bütün eklerinin veya sonraki tüm değişikliklerinin incelendiği iddiasını genişletmez. Form, s.2–4