Sera Gazı Emisyonlarının Takibi Hakkında Yönetmelik Kapsamın Doğrulama

Yönetmelik kapsamındaki sera gazı doğrulaması, tesisin mevzuata göre izlediği ve raporladığı emisyonların değerlendirilmesidir. Kuruluşun gönüllü karbon ayak izi çalışmasıyla başvuru yolunu karıştırmayın. TSE’nin güncel hizmet sayfasında normal başvuru MEDAS ataması üzerinden açıklanır. TSE, Bilgi ve Başvuru

Önce MEDAS ile teklif yolunu ayırın

Hizmet sayfası, doğrulama iş atamalarının Merkezi Elektronik Doğrulayıcı Kuruluş Atama Sistemi üzerinden yapıldığını belirtir. MEDAS dışında 4734 sayılı Kamu İhale Kanununa tabi işletme/tesisler için ayrı teklif akışı gösterir. Her tesise doğrudan doğrulayıcı seçme talimatı vermek bu ayrımı gözden kaçırır. TSE, Başvuru

Tesisinizin faaliyet kapsamını ve o raporlama yılı için izlemesi gereken atama yolunu belirleyin. TSE açıklamasına göre yetki/akreditasyon kapsamı dışında kalan başvurular kabul edilmez. TSE, Başvuru ve Doğrulama Süreci 1

Raporlama yılını ve sözleşme takvimini eşleştirin

Tebliğ MEDAS başvurusunu emisyon raporunun ait olduğu yılın 15 Eylül, doğrulama sözleşmesini 15 Ekim tarihine bağlar. Stratejik analiz saha ziyareti için koşulu ayrıca ayırın: doğrulayıcı kuruluş son iki yılda tesisin doğrulamasını yürütmemişse yerinde ziyaret ve stratejik analizin rapor yılı içinde tamamlanması gerekir. 4734 sayılı Kanuna tabi tesislerde ise son iki yıldaki ilişkiye bakılmaksızın her doğrulama döneminde stratejik analiz saha ziyareti yapılır. Doğrulama Tebliği, m.9/6–7 ve m.32/3

Bu tarihleri raporun düzenlendiği veya sisteme yüklendiği başka bir yıla taşımayın. İlgili yıl için İklim Değişikliği Başkanlığınca yayımlanmış özel duyuru veya MEDAS bildirimi bulunup bulunmadığını başvuru sırasında kontrol edin. Burada bütün yıllar için süre uzatımı olmadığı yönünde bir iddia kurulmamaktadır.

İzleme planını ve veri akışını stratejik analize hazırlayın

Stratejik analizde izleme sınırları, emisyon kaynakları, kaynak akışları, hesaplama faktörleri ve prosedürler kontrol edilir. Doğrulama öncesinde faaliyet verileri ve prosedürlerden risk değerlendirmesi ile örnekleme planı oluşturulur. TSE, Süreç 5–6

Ölçüm sistemlerinin teknik dokümanlarını, kalibrasyon sertifikalarını ve belirsizlik değerlendirmelerini rapordaki ilgili verilerle eşleştirin. Fatura veya bilgi sisteminden alınan değerin raporda nasıl kullanıldığını gösterebilen bir dosya düzeni kurun; yalnız son emisyon toplamını saklamayın.

Doğrulayıcıya hangi veri ilişkisini göstereceksiniz?

TSE'nin stratejik analiz ve doğrulama açıklaması; izleme planı, kaynak akışları, ölçüm sistemi, hesaplama faktörleri, faaliyet verileri ve kontrol prosedürlerinin birlikte incelenmesine dayanır. Başlangıç dosyanızı bu ilişkileri gösterecek şekilde kurabilirsiniz. TSE, süreç 5–6

Kurum içi hazırlık örneği olarak bir yakıt kalemini ele alın: tedarik kaydının hangi dönemi kapsadığını, stok bilgisi kullanılıyorsa tüketimle nasıl bağlandığını, hangi ölçüm veya analiz kaydına gidildiğini ve sonuç tablosunda hangi satıra ulaştığını yazın. Bu örnek her tesisin aynı hesaplama yöntemini kullanması gerektiği anlamına gelmez. Faaliyetinize uygulanacak yöntem onaylı izleme planı ve ilgili kurallarla belirlenir.

Ölçüm cihazı değiştiyse eski ve yeni cihazın kapsadığı tarihleri ayırın. Aylık bir kayıttaki düzeltmenin yıllık hesapta da işlendiğini kontrol edin. Analiz belgesi kullanıyorsanız hangi kaynak akışına ve döneme ait olduğunu gösterin; başka bir yakıt için alınmış hazır raporu adını değiştirerek kullanmayın. Dosyanın incelenebilir olması, toplamın tek başına düzgün görünmesinden daha fazla bilgi gerektirir.

Tesis içinde işi bir kişiye bağımlı bırakmayın

Önerilen sorumluluk düzeninde izleme planını yöneten kişi, ölçüm/enerji kayıtlarını sağlayan kişi, raporu hazırlayan kişi ve resmî sunumu takip eden kişi belirli olsun. Küçük tesiste görevler aynı kişide toplanabilir; amaç yeni bir kadro şartı getirmek değil, eksik belge veya bulgu geldiğinde kimin cevap vereceğini açıklamaktır.

Takip kaydına ilgili emisyon yılını, MEDAS/atama bilgisini, sözleşme ve saha aşamasını, açık bulguları ve son sunulan sürümü yazabilirsiniz. Doğrulayıcının raporu teslim etmesiyle tesisin resmî gönderimini ayrı kapatın. Böylece teknik süreç bitse de sistemde gönderilmemiş rapor bulunduğu gözden kaçmaz.

Bulguları belgeleyerek kapatın

Doğrulamada mevzuata aykırılık, uygunsuzluk ve maddi hatalı bildirim bulguları ele alınır. TSE hizmet metni düzeltmelerin en geç 15 Nisan’a kadar baş doğrulayıcıya iletilmesini; sonraki belgelerin iş yükü ve programa göre değerlendirilebilmesini açıklar. TSE, Süreç 6

Bu tarihi genel bir bakanlık rapor teslim tarihiyle eşitlemeyin. Düzeltme yanıtında bulguyu, kanıtı ve değiştirilen rapor sürümünü birlikte gösterin; analize dayalı yöntemlerde ilgili Bakanlık rehberinin uygulanacağını dikkate alın.

Onaylı raporun Bakanlığa iletildiğini takip edin

Rapor bağımsız baş doğrulayıcı tarafından gözden geçirilir. TSE, raporun Bakanlığa iletilmesi sorumluluğunu tesise verir. TSE, Süreç 7–9

Tesis içindeki kapanış kontrolünde onaylı rapor, sistem yüklemesi ve Bakanlığa iletim kaydı ayrı izlenmelidir. Sonradan hata bulunursa resmî düzeltme sürecini işletin; eski dosyayı yalnız kendi arşivinizde değiştirmek raporun resmî kaydını düzeltmez.

Teklif formunu ve mevzuatın belge listesini birlikte kontrol edin

TSE bağlantısındaki 15.01.25.FR.030 formunun sunulan nüshası 12.09.2019/5 tarih ve revizyonunu taşır. Beş sayfalık dosya; tesis ve kayıt adresi, faaliyetler, emisyon kaynakları, kaynak akışları, ölçüm noktaları, hesaplama faktörleri, tarafsızlık ve ekler için ayrı alanlar içerir. Formun örnek kodlarını tesisinizdeki gerçek kayıtlarla eşleştirin. Bu form açıklaması, normal MEDAS atamasıyla kamu ihalesine tabi tesislerin ayrı teklif yolunu birbirine dönüştürmez. TSE — FR.030, bölüm1.1–1.11, s.1–5

2019 tarihli formun ek listesinde açıkça yazmaması, sonradan getirilen bir belge yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz. Tebliğin 2024 değişikliğini içeren metninde güncel kapasite raporu veya muafiyet belgesi ile veri akış faaliyetlerini özetleyen diyagram ayrıca istenir. Dosyanızı hazırlarken hem formu hem mevzuatı kontrol edin; teklif formunu tek başına güncel teknik kuralların tamamı gibi kullanmayın. Doğrulama Tebliği, m.8/1(j)–(k)