İçindekiler11 bölüm

Başlamadan önce
ISO 31000 hakkında belge ararken rehber standardın niteliği ile TSE’nin sunduğu değerlendirme işlemini ayırmak gerekir. Kuruluşun risk yaklaşımını inceleten bir hizmet, her ISO standardının sertifikasyon şartları içerdiği anlamına gelmez.
ISO 31000 neden rehber olarak adlandırılır?
ISO’nun risk yönetimi broşürü, ISO 31000’in şartlardan oluşan bir sertifikasyon standardı olmadığını, yol gösterici ilkeler sunduğunu açıkça belirtir. Bu nedenle bir “ISO 31000 sertifikası” ifadesiyle karşılaştığınızda işlemin dayanağını ve çıktısını inceleyin. Rehberden yararlanmak ile belirli bir kuruluşun doğrulama programından hizmet almak ayrı konulardır. ISO 31000 broşürü — What about certification?, PDF sayfa 4
TSE başvuru formunda hangi işlem var?
TSE’nin genel yönetim sistemleri formunun D13 bölümü, TS ISO 31000 işlemini doğrulama olarak adlandırır. Ortak D1 belgelerine ek olarak risk değerlendirme dokümanları ve risk iyileştirme planları istenir. Bu ifade, rehber standardın niteliğini değiştirmeden TSE’ye hazırlanacak dosyanın hangi kayıtları içermesi gerektiğini gösterir. Başvuru talebinizi ve beklediğiniz çıktıyı bu işlem adıyla açıkça yazın. Başvuru formu — D1 ve D13 TS ISO 31000 doğrulaması
Risk yönetimi yalnızca olumsuz olay listesi mi?
TSE, belirsizliklerin kuruluş amaçlarıyla ilişkisini; liderlik, kuruluş bağlamı, insan ve kültür unsurlarıyla birlikte ele alan bir yaklaşım açıklar. Faaliyet türü veya kuruluş büyüklüğü ne olursa olsun risk yönetimi, kararlarla ve süreçlerle bağlantılı yürütülebilir. Yalnızca bir tablodaki puanların bulunması, yönetimin bu bilgiyi nasıl kullandığını açıklamaz. TSE TS ISO 31000 — Bilgi, ilkeler, bağlam ve amaçlar
İyileştirme planı nasıl anlaşılır hale getirilebilir?
Hazırlık önerimiz, her seçilmiş riskin yanına etkilenen amacı, mevcut kontrolü, kararı verecek kişiyi ve planlanan eylemin durumunu yazmanızdır. Aynı risk farklı birimlerde başka etkilere sahip olabilir. Bir puanı düşürdüğünüzde hangi uygulamanın değiştiğini gösterebilin. Bu örnek çalışma, tek bir puanlama matrisi veya tüm kuruluşlarda kullanılacak kabul sınırı zorunlu tutmaz; kuruluşunuzun yöntemini anlaşılır kılmayı amaçlar.
Kapsam ve diğer sistemlerle ilişki
Formun A4 alanındaki kapsam ile D13’teki risk belgeleri aynı faaliyetleri anlatmalıdır. Dışarıdan sağlanan süreçler veya farklı sahalar varsa başvuruda bunları görünür tutun. Başvuru formu — A4, A7 ve D13 Kesintilerin hizmetler üzerindeki etkisine odaklanan TS EN ISO 22301 İş Sürekliliği Yönetim Sistemi daha özel bir konudur. Risk rehberinden yararlanılması, o sistem için gereken iş etki analizinin veya başka programa özel başvuru belgelerinin tamamlandığını otomatik göstermez.
Risk kaydından iyileştirme planına bir örnek
Tek bir tedarikçiye bağlı bir hizmet düşünün. Hazırlık amacıyla önce riskin hangi kuruluş amacını etkilediğini, belirsizliğin ne olduğunu ve mevcut uygulamayı yazabilirsiniz. Sonra alınan kararın sorumlusunu, planlanan eylemi ve durumunu risk iyileştirme planıyla eşleştirin. “Tedarikçi riski: yüksek” cümlesi tek başına ne yapılacağına veya hangi kararın alındığına cevap vermez. Bu örnek, zorunlu bir alternatif tedarikçi sayısı veya bütün kuruluşlara uygulanacak kabul puanı koymaz.
TSE formunun D13 bölümü iki belge grubunu ister: risk değerlendirme dokümanları ve risk iyileştirme planları. Hazırlık tablonuzda bunların dosya adını ve güncel sürümünü göstermek, değerlendirme ile uygulamayı ayırt etmeyi kolaylaştırır. Başka bir yönetim sistemindeki risk kaydını kullanıyorsanız onun kapsamı ile doğrulama talebindeki A4 kapsamının örtüşmesini kontrol edin. SB-FR-001, A4, D1 ve D13, sayfa 3, 9 ve 12.
Teklifte “doğrulama” işlemini arayın
Bu hizmet için fiyat araştırırken genel bir ISO sertifikası paketinin içeriğini varsaymayın. Tarifede RYD, Ek 4.3’te yer alır. 8 Haziran 2026 sürümünde yurt içi 1–100 çalışan bandı için başvuru değerlendirme 8.500 TL, yıllık kullanım 24.760 TL, tetkik ve ön tetkik birimi 16.050 TL/adam-gündür. Bunlar KDV ve giderler hariç kalemlerdir; süreyi veya değerlendirme sonucunu belirlemez. İşlem adı, kapsam, planlanan faaliyet ve düzenlenecek çıktı teklifte açık olmalıdır. BM-YNG-18, Ek 4.3, sayfa 16; SB-FR-001, D13 Doğrulama başvuru ekleri.
İyileştirme çalışmasının tamamlanması, belirsizliklerin ortadan kalktığı veya kuruluşun artık hiçbir risk taşımadığı anlamına gelmez. Dosyanın işe yarayan sonucu, hangi kararların hangi bilgiyle alındığını ve bunların nasıl izlendiğini açıklayabilmesidir. Yaygın bir matrisin adını kullanmak yerine kendi yönteminizin kapsamını ve uygulama kayıtlarını görünür kılın.
Aynı tanıtım başlığı her standardı sertifikasyon standardı yapmaz
TSE'nin tarihsiz İngilizce sistem tanıtımında ISO 31000, diğer yönetim sistemleriyle aynı dosyada yer alır. Bölümün içeriği ise ilkeler, çerçeve ve risk sürecini anlatır. Dosyanın ana başlığından hareketle ISO 31000'in sertifikasyon şartları içerdiği sonucunu çıkarmayın. Yukarıdaki ISO açıklaması ve TSE formundaki D13 doğrulama işlemi ayrımı bu nedenle önemlidir. TSE tanıtımı, s.10–11.
Kendi risk dosyanızda bir kararın önceki değerlendirmeden nasıl etkilendiğini gösterebilirsiniz. Örneğin tedarik koşulları değiştiğinde yalnız tablodaki puanı değil, etkilenen amacı, mevcut kontrolü, alınan kararı ve iyileştirme planının durumunu birlikte güncelleyin. Yeni puan yazmak, planlanan eylemin gerçekleştiğini kanıtlamaz. Bu öneri zorunlu bir matris, kabul eşiği veya yazılım belirlemez.
Teklif ve tanıtım metninde işlemin tam adı ile düzenlenecek çıktıyı koruyun. Kuruluş içi bir risk çalışmasının tamamlanması, bütün belirsizliklerin giderildiği veya ürünlerin ayrıca belgelendirildiği anlamına gelmez. Genel tanıtım yararlarını ölçülmüş işletme sonucu olarak değil, değerlendirilmesi gereken amaçlar olarak ele alın.
Sık sorulan sorular
Kaynaklar
- www.tse.org.tr1.TS ISO 31000 Risk YönetimiTürk Standardları Enstitüsü · Erişim: 10 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
- viewer.tse.org.tr2.SB-FR-001 Başvuru FormuTürk Standardları Enstitüsü · Erişim: 10 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
- www.iso.org3.ISO 31000 Risk management — ISO brochureInternational Organization for Standardization · Erişim: 10 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
- viewer.tse.org.tr4.Belgelendirme Merkezi Başkanlığı Ücret Tarifesi — BM-YNG-18Türk Standardları Enstitüsü · Erişim: 10 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
- files.tse.org.tr5.TSE Management Systems Certification — tarih/revizyon belirtilmeyen İngilizce tanıtım (tarihsel kaynak)Türk Standardları Enstitüsü · Erişim: 10 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
Kaynak bağlantısının bulunması, içeriğin tüm kapsamının editör tarafından doğrulandığı anlamına gelmez.