Yurt dışı gözetim ve gemi yükleme boşaltma gözetimi

Yurt dışındaki ürünün yüklenmeden önce incelenmesi ile limana gelen kuru yük gemisinin tahliyesinin gözetimi farklı ihtiyaçlardır. İlkinde ürünün bulunduğu yerde siparişe ilişkin özellikler kontrol edilebilir; ikincisinde gemiden boşaltılan yükün miktarı, görülebilen durumu veya numune alınması gibi işlemler gündeme gelir. TSE’nin 2025 Faaliyet Raporu bu hizmetleri ayrı başlıklarda açıklar. TSE 2025 Faaliyet Raporu, fiziksel sayfa 154–155.

Başvuruyu yalnız “yurt dışı gözetim istiyoruz” diye tanımlamak yerine ürünün nerede olduğunu, hangi aşamanın inceleneceğini ve raporda cevaplanmasını istediğiniz soruyu yazın. Bu rehber talebinizi hazırlamanıza yardımcı olur; yıllık faaliyet raporunu güncel ücret tarifesi veya bütün ülkelere açık bir hizmet taahhüdü olarak kullanmaz.

Yükleme öncesi kontrolde ne incelenebilir?

TSE raporunda yurt dışı gözetim, ithal edilecek ürünlerin parti bazında müşteri şartlarına göre menşeinde incelenmesi olarak anlatılır. Müşteri şartnamesi, fatura içeriği, görsel durum, sayım veya miktar, paketleme ve rastgele kontrol gibi başlıklar yer alır. Gözetimin sözleşme kapsamında veya münferit başvuruyla yürütülebileceği belirtilir.

Ürün listenizi yalnız ticari isimle bırakmayın. İncelenmesini istediğiniz model veya parti bilgisini, siparişteki özelliği ve bu özelliğin hangi belge ya da kayıtla karşılaştırılacağını birlikte hazırlayabilirsiniz. Örneğin “ambalaj kontrolü” talebinizi, sevkiyat listesindeki ürün kimliğinin paket üzerindeki işaretlerle karşılaştırılması ve gözlenen ambalaj durumunun kaydedilmesi olarak somutlaştırabilirsiniz. Bu, başvuru metni hazırlamak için örnektir; TSE’nin bütün ürünlere uyguladığı zorunlu kontrol listesi değildir.

Raporda Çin, Rusya ve Avrupa ülkeleri örneklenir; faaliyetlerin çözüm ortakları aracılığıyla yürütüldüğü belirtilir. Bu bilgiden her ülkede TSE’nin kendi personeliyle aynı sürede hizmet verildiği sonucu çıkmaz. Talep ettiğiniz ülke, şehir, üretici veya depo adresi için organizasyonu ayrıca netleştirin.

Görsel kontrol, tam sayım ve analiz aynı kapsam değildir

Rastgele kontrol yapılması, partideki her ürünün tek tek incelendiğini göstermez. Başvuruda hangi kontrollerin bütün partiye, hangilerinin seçilen ürünlere uygulanacağını açıklığa kavuşturun. Raporu teslim aldığınızda gözlenen miktarın, incelenen örneklerin ve toplam partinin nasıl ayrıldığını kontrol edin.

Görsel gözlemde bir ürünün dış görünümü veya ambalaj durumu kayda alınabilir. Ölçüm, laboratuvar deneyi veya belirli bir kabul ölçütüne göre değerlendirme istiyorsanız bunları ayrıca tanımlayın. Fotoğraf bulunması, fotoğraftan görülemeyen bir malzeme özelliğinin deneyle doğrulandığını göstermez. Kaynak bütün ürünler için ortak bir numune sayısı, deney paketi veya kabul yüzdesi yayımlamaz.

Kapsamı hazırlarken üç soruyu ayırmak yararlıdır: hangi özellik kontrol edilecek, hangi yöntem kullanılacak ve hangi ölçüte göre değerlendirilecek? Örneğin “uygunluğu kontrol edin” ifadesi yerine siparişinizdeki belirli özelliği ve ilgili şartname bölümünü belirtmek, hizmet talebinin anlaşılmasını kolaylaştırır.

Kuru yük gemisi tahliyesinde hangi hizmetler sayılıyor?

TSE’nin 2025 raporunda kuru yük gemileri için aşağıdaki işlemler listelenir:

• Ambar kapağı mühürlerinin sökülmesine ilişkin gözetim.
• Draft survey ile miktar tespiti.
• Kantar nezareti.
• Tahliye sırasında görsel kalite gözetimi.
• Tahliye boyunca numune alma.

Bu liste, beş işlemin her başvuruda otomatik olarak tek paket halinde verildiğini göstermez. Hangi işlemleri istediğinizi, bunların hangi tahliye aşamasında ve hangi yük için yürütüleceğini teklif kapsamında ayrı belirtin. Kuru yük için açıklanan bu listeyi sıvı yük tankerlerinin bütün tahliye prosedürlerine uygulamayın.

Draft survey ile kantar nezareti farklı veri kullanır. Birisi geminin su çekimi ve gemiye ait kayıtlarla, diğeri tartım işlemiyle ilişkilidir. İki hizmet birlikte isteniyorsa raporların aynı parti ve operasyon aralığına nasıl bağlanacağını netleştirin. Ayrıntılar için draft survey ile kantar nezareti karşılaştırmasını okuyabilirsiniz.

Numune ve rapor bağlantısını nasıl hazırlayabilirsiniz?

Numune alınması ile o numunenin laboratuvarda analiz edilmesi ayrı işlemlerdir. İhtiyacınız analiz içeriyorsa talep edilen özellikleri, numunenin hangi partiyi temsil edeceğini ve teslim edilecek raporları hizmeti verecek birimle görüşün. Her numunenin adı ile ait olduğu sevkiyatın ilişkilendirilebilmesi, sonucun başka bir partiye uygulanmasını önler.

Kendi takip dosyanızda sevkiyat veya parti kimliğini, gözetim talebini, inceleme tarihini, teslim edilen raporu ve varsa numune/analiz kayıtlarını birlikte tutabilirsiniz. Örneğin iki farklı sevkiyata ait analiz sonucu geldiğinde yalnız ürün adının aynı olmasına güvenmeyin; rapordaki numune kimliğinin hangi yükle ilişkilendirildiğini kontrol edin. Bu düzen önerisi, resmî numune alma yöntemi veya zorunlu form listesi değildir.

Başvuru öncesinde hazırlayabileceğiniz kısa dosya

İlgili birime ileteceğiniz dosyada ürün veya yük listesi, üretici/depo ya da liman konumu, öngörülen operasyon zamanı, talep edilen kontrol aşaması ve değerlendirme ölçütünü bir araya getirebilirsiniz. İnceleme yerindeki irtibat ve erişim organizasyonunu, raporun kime ve hangi amaçla sunulacağını da açıklayın.

Farklı iş kalemlerinin aynı zamanda yapılması gerekiyorsa bunu baştan belirtin. Yükleme öncesi ambalaj incelemesi için gereken zaman ile tahliye sırasında numune alma zamanı aynı değildir. Takvim değiştiğinde ilgili birime hangi aşamanın değiştiğini bildirmek, inceleme fırsatının kaçırılmasını önlemek için yararlı bir hazırlıktır. Kesin tarih, süre, ülke kapsamı ve ücret teklifini dosyanız için alın; yıllık rapordan güncel hizmet bedeli çıkarmayın.

Başvuru kanalı ve sonuç raporunun kontrolü

e-Devlet’te TSE adına yayımlanan Yurt Dışı Gözetim Hizmeti giriş sayfası bulunur. Sayfa kimlik doğrulaması ister. Kamuya açık bölüm, oturum içindeki bütün form alanlarını ve ekleri göstermediğinden burada tahmini bir zorunlu evrak listesi sunulmuyor. Girişten sonra ilgili hizmetin güncel talebini esas alın.

Rapor geldiğinde önce başvurunuzla eşleştirin: doğru parti mi, doğru inceleme yeri ve tarih mi, talep edilen yöntemler uygulanmış mı, gözlem kapsamı ve ekler anlaşılır mı? Örneğin tam sayım talep etmişken yalnız rastgele kontrol açıklaması görürseniz raporu bütün partinin tek tek incelendiğinin kanıtı olarak kullanmadan önce kapsamı düzenleyen birimden açıklama isteyin.

Bir yükleme gözetimi raporu kendiliğinden sürekli ürün sertifikası, gümrük uygunluk belgesi veya ticari uyuşmazlık kararı değildir. Raporun kapsamını, ithalatınızın tabi olduğu ayrı programı ve sözleşmedeki kullanım amacını birlikte değerlendirin. Kaynakta açıklanmayan bir yetkiyi, zorunluluğu veya kabul garantisini rapor adına varsaymayın.

Gemi gözetiminde belirsiz tarife satırından toplam çıkarmayın

12 Ocak 2026/58 tarifesinin gemi tahliye çizelgesinde ilk aralık “33.000 Metrik Ton’a kadar” yazarken sonraki aralık 3.001–5.000 ton olarak başlıyor. Aynı çizelgede bazı numune ve survey tutarları “31.2500 TL” biçiminde yazılmış. Bu ifadeler dosyanın metninde ve sayfa görünümünde bulunuyor. Hangi rakamın amaçlandığını tahmin ederek düzeltmedik. Muayene gözetim tarifesi, Çizelge 2.6.

Teklif talebinde gemi/yük kimliğini, tonajı, yükleme mi tahliye mi istendiğini ve seçilen hizmet satırını açıkça gösterin. Çakışan aralık veya sayı için birimin yazılı fiyat açıklamasını alın. Birim fiyatı belirsizken örnek tonajla çarpıp kesin toplam yayımlamak, yanlışlığı büyütür.

Yurt dışı gözetimdeki çözüm ortağı hizmetiyle gemi gözetimi aynı ücret hesabı değildir. İlgili çizelgelerde sözleşmede ayrıca belirtilen giderler, analiz ve belge kalemleri bulunur. Bir ülke veya hizmet adı tarifede yer alıyor diye bugünkü organizasyonun ve takvimin kesinleştiğini varsaymayın. Teklifte kapsam, yer, rapor ve masraflar birlikte açıklansın. Çizelge 2.4–2.6 ve notları.