İçindekiler11 bölüm

Başlamadan önce
Aracı karavana çevirmeden önce araç kategorisini ve uygulanacak tadilat yolunu çözün. TSE’nin 7 Eylül 2026 revizyonlu Araç Proje İnceleme ve Uygulama Talimatı, karavanın yaşam düzeni ile teknik dosyasını özel bölümde ele alır. Karavan adıyla satılan her dönüşüm kitinin her araçta aynı proje sonucunu vereceğini varsaymayın. Talimat, 4.2.26.
Yaşam alanını araç tanımından ayırmayın
Talimat koltuk/masa, yatacak yer, pişirme ve depolama imkânlarını birlikte ele alır. Donanımların sabitlenmesi gerekirken masanın kolayca sökülebilir tasarlanmasına ayrıca izin verilir. Bazı donanımların eksik bırakılmasıyla yaşam alanı bulunan aracın farklı gövde adı altında değerlendirilmesini uygun bir çözüm saymaz. Bu nedenle “yatağı çıkarırsak proje gerekmez” gibi genel önerilerle hareket etmeyin; tasarımın gerçek kullanımını başvuruyu yürüten teknik sorumluya açıklayın.
Ön çiziminizde uyuma, pişirme, depolama ve seyahat sırasında oturma alanlarını ayrı gösterin. Tadilatçıdan bu planın hangi araç tipi ve hangi başvuru kapsamında ele alınacağını yazmasını isteyin. Münferit araç dosyası ile aynı tip araca seri uygulama dosyasını aynı şey saymayın.
Seyahat koltuklarını ve sonradan takılan ekipmanı belirleyin
TSE’nin karavan prototip formu, koltukların marka/model/onay bilgilerini ve araç hareket halindeyken kullanılacak koltukları ayrıca ister. Yerleşim çizimiyle sadece park halindeki oturma alanını değil, yoldaki kullanımı da açıklayın. Prototip formu, 1.1–1.3. Koltuk eklemenin kabul edilebilirliğini araç özelinde çözmeden döşeme veya bağlantı işini bitirmeyin.
Elektronik ve ısıtıcı/soğutucu ekipmanların belgelerini satın alma öncesi toplayın. Güncel talimatta ECE R10 kanıtına ilişkin hüküm bulunur. Bir ev tipi cihazın ticari garanti belgesini araçtaki teknik uygunluk kaydının yerine koymayın; hangi kanıtın gerekli olduğunu teknik dosya üzerinden belirleyin.
Gövde değişiklikleri ve kütleyi kayıt altına alın
Karavan prototip inceleme formunda boyutlar, dingil bazında tartım ve “Araç Azami Kütlesi” alanı bulunur. Tartım notu sürücünün araçta bulunmamasını ve yakıt deposunun durumunun belirtilmesini ister. Bu veri, tahmini mobilya ağırlığı listesinin yerine geçecek gerçek araç kaydıdır. Form, 8 ve alt notlar.
Form ayrıca egzoz, yakıt deposu/doldurma kanalı, plaka yeri, görüş cihazları, aydınlatma ve sonradan takılan camlarla ilgili değişiklikleri sorar. Dönüşümü sadece yaşam bölümündeki marangoz işi olarak anlatmayın. İşletme dosyanızda her değişikliğin hangi çizim veya belgeyle açıklandığını tutun.
Harcamadan önce çözülecek dosya sorularını yazın
Araç ve şasi bilgisi doğru mu? Yolculukta kaç oturma yeri kullanılacak? Elektronik ekipmanın uygunluk kanıtı var mı? Yeni boyut ve tartım nasıl belgelenecek? Başvuru münferit mi seri mi? Bu soruların cevabını teklif ve proje dosyasıyla birlikte alın.
Bu rehber prototip formundaki kontrol alanlarını hazırlık için açıklar; formun her münferit başvuruda aynen kullanılacağını veya belirli aracın dönüşümünün onaylanacağını söylemez. Güncel talimat ve başvuruya özgü teknik inceleme belirleyicidir.
Motorlu karavan, römork ve mobil ofisi ayrı değerlendirin
Motorlu karavan formu SA gövde tipli prototip için hazırlanmıştır. Çekilen bir römorku bu formdaki motorlu araç kimliğiyle tarif etmek doğru dosyayı oluşturmaz. Proje talimatı yaşam alanına ilişkin yaklaşımın römork karavanlarda da geçerli olduğunu ayrıca söyler. Bu ortak yaklaşım, iki aracın bütün kategori ve onay şartlarının aynı olduğu anlamına gelmez.
Mobil ofis adı da tek başına gövde kodu belirlemez. Talimat, karavan tanımına uymayan mobil ofisleri kendi kategori ve yükleme alanı şartlarıyla ele alır. Önce aracın gerçekte yatma veya pişirme düzeni içerip içermediğini, sonra kategorisine göre hangi kullanımın değerlendirildiğini açıklayın. Pazarlama adı yerine çizim ve fiilî donanım üzerinden ilerleyin. Talimat, 4.2.26(1)–(2), s.24–25.
Elektrik ekipmanının kanıtını ürün listesine bağlayın
Talimat, sonradan eklenen ilgili ekipman için R10 aksam onayı veya montaj sonrası araç için R10 teknik servis raporu yolunu açıklar. Dosyanızdaki her cihazı marka, model ve elinizdeki kanıtla eşleştirmeniz hazırlığı kolaylaştırır. İnvertörün belgesi ile buzdolabının ticari garanti kaydını tek bir “elektrik belgeleri” klasöründe açıklamasız bırakmayın. Kullanılan belge hangi cihazı veya hangi montajlı aracı kapsıyor, görünür olsun. Talimat, 4.2.26(3), s.25.
Prototip kaydını teslim edilen araçla karşılaştırın
Formun son sayfasında prototip etiket fotoğrafı ve incelemede kullanılan cihazların kimliği için kayıt bulunur. Etiket fotoğrafı, iç mekânın güzel bir fotoğrafından farklı bir iş görür: dosyanın hangi teknik kimliğe bağlandığını açıklar. Örneğin yerleşim planı değişmiş, fakat tartım veya ekipman listesi eski düzeni gösteriyorsa dosya içinde iki farklı araç durumu oluşur. Teknik sorumluyla hangi kayıtların yenilenmesi gerektiğini belirleyin. Bu örnek bir hazırlık kontrolüdür; resmî kabul kararı yerine geçmez. Prototip formu, s.4.
Genel süreç için AİTM Münferit Araç Uygunluk Belgesi (Tadilat) rehberine geçebilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Kaynaklar
- viewer.tse.org.tr1.Araç Proje İnceleme ve Uygulama Talimatı — ULM-03-TL-00-011, 07.09.2026/5Türk Standardları Enstitüsü · Erişim: 10 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
- viewer.tse.org.tr2.Motorlu Karavan (SA) Prototip Araç İnceleme Formu — ULM-03-FR-05-013Türk Standardları Enstitüsü · Erişim: 10 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
- www.tse.org.tr3.AİTM Münferit Araç Uygunluk Belgesi — TadilatTürk Standardları Enstitüsü · Erişim: 10 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
Kaynak bağlantısının bulunması, içeriğin tüm kapsamının editör tarafından doğrulandığı anlamına gelmez.
OKUMAYA DEVAM EDİN