İçindekiler18 bölüm

Başlamadan önce
AİTM münferit tadilat işlemi, araçta yapılan değişiklik için düzenlenen uygunluk belgesinin onayını konu alır. Bu rehber başvuru sürecini açıklar; karavan, koltuk, motor veya başka bir dönüşümün teknik kabul ölçülerini belirlemez.
Araç ve tadilat geçmişini başvurudan önce eşleştirin
Aynı araçta aynı tadilat için başka bir firma daha önce onay almışsa ve bu belgeyle tescil işlemi yapılmadan mükerrer başvuru oluşturulursa, prosedür başvurunun olumsuz kapatılmasını öngörür. ULM-03-PR-04-002, 26.03.2026/17, 4.2, s.1
Bu nedenle araç sahibinden mevcut tadilat belgesini ve tescil durumunu öğrenin. Önceki işletmeyle anlaşmazlık bulunması, aynı iş için yeni başvuru açmanın kendiliğinden doğru çözüm olduğunu göstermez. Dosyayı hazırlayan YTS ile geçmiş kaydı açıklığa kavuşturun.
Mühendis kaydı ve tadilatçı firmanın yetkisini tamamlayın
AİTM mühendisi TSE360'a kaydolup AİTM Mühendis Kayıt sürecini tamamlar. Tadilatçı firmanın yetkilisinin de Firma Yetki Talebi ekranları üzerinden kaydı bulunmalıdır; aynı kişi hem YTS hem firma yetkilisi olabilir. Başvurular üretim/montaj yeri adresinin hizmet bölgesindeki inceleme uzmanlarına otomatik yönlendirilir. ULM-03-PR-04-002, 26.03.2026/17, 4.1, s.1
Başvuruya girmeden firma unvanı, adres ve YTS bilgilerinin doğru kayda ait olduğunu kontrol edin. Ticari teklif veya örnek proje, sistemdeki yetki ilişkisinin yerini tutmaz.
Uygulanacak teknik dosyayı değişikliğe göre seçin
Münferit tadilat hizmet sayfası genel prosedür yanında okul servisi, motosiklet taşıma kutusu, araç kapıları ve motorlu karavan gibi farklı işlemlerin formlarını listeler. Bu başlıklar her araca aynı eklerin uygulanacağı anlamına gelmez. TSE münferit tadilat, Dokümanlar
Mevcut ve hedef araç durumunu, kullanılacak çizim/hesapları ve dönüşüme özel raporları YTS ile eşleştirin. Uygulamada parça veya yerleşim değiştiyse dosyayı da güncelleyin. Seri tadilat belgesi bulunan işletmede dahi aracın ve işlemin o belge kapsamına girip girmediği ayrıca değerlendirilir.
GSR II etkisini ve kapı değişikliğini dosyada gösterin
GSR II uyumlu araçlar için beyan formu, yapılan değişiklikten hangi düzenlemenin etkilendiğini sorar. Etkilenen düzenleme satırına aracın son hâlinin uygunluğunu gösteren teknik servis rapor numarası yazılır ve rapor başvuruya eklenir. Kategori tablosundaki işaretleri aracın uygun bulunduğu sonucu olarak okumayın; YTS ile değişikliğin gerçek etkisini ve buna bağlanan raporu eşleştirin. ULM-03-FR-00-037, 07.07.2026/4, s.1 giriş talimatı ve tablo başlıkları.
Araç kapısı veya kapı sistemi değişikliğinde kullanılan özel beyan formu, kapı düzeninin yanında geri görüş etkisini de sorgular. Formun son notu, motokaravanda seyir hâlinde yolcu taşınabilen bölümlerin kapı değişikliklerini de bu kapsama alır. Bu nedenle yalnız karavan yerleşim çizimini sunmakla yetinmeyin; kapı değişikliği varsa hangi özel form ve raporların gerektiğini YTS ile kontrol edin. ULM-03-FR-04-068, yayın 30.01.2026, bölüm 2 ve son Not.
Revizyon bildirimini cevaplayın; süreyi belge teslim vaadi saymayın
İlk dosya incelemesi üç iş günü içindedir. Uygunsuzluk nedenleri TSE360'tan iletilir. Prosedür, revizyonlar için alt sınır, toplam süre ve tekrar sayısı belirler; revizyondaki dosyayı sonuçlandırma süresinden ayrı tutar. Üç kez hiçbir değişiklik veya düzeltme yapılmaması halinde verilen hizmetler ücretlendirilerek dosya olumsuz sonuçlanır. ULM-03-PR-04-002, 26.03.2026/17, 4.3, s.2
Her bildirim için belge adı ve yaptığınız değişikliği gösteren cevap notu tutun. Okul taşıtına dönüştürülen aracın incelemesi tadilatçı firmanın bulunduğu ilde yapılır. ULM-03-PR-04-002, 26.03.2026/17, 4.3, s.2
Teknik yönetici kararını ve belge düzeltmesini takip edin
Teknik yönetici iki iş günü içinde onay, ret veya uzmana revizyon kararı verir; onay/ret belgeleri başvuranın ekranından erişilebilir. ULM-03-PR-04-002, 26.03.2026/17, 4.4, s.2
TSE360 belgesinde yeniden düzenleme aynı sistemden istenir. Ancak prosedürün eski BelgeNET belgelerini anlatan 4.5 maddesinde, tadilat başlığı altında “Karayolu Uygunluk” belge adı geçmektedir. Bu ad farkını sessizce düzeltip kesin evrak talimatı üretmek yerine eski belge düzeltmesinde ilgili birimden uygulanacak belge adını teyit edin. ULM-03-PR-04-002, 26.03.2026/17, 4.5, s.2
Onay sonrası araç bilgilerini ve açıklamaları inceleyin; tescile ilişkin sonraki işlemleri ayrıca tamamlayın.
GSR formundaki kategori işaretleri neyi gösterir?
7 Temmuz 2026/4 revizyonlu formun başlığı GSR II ve emisyon beyanını birlikte kapsar. Tablodaki araç kategorisi işaretleri, değişiklikten etkilenme alanı ve teknik servis raporu numarası farklı sütunlardır. Bir satırda kategorinin işaretli olması, aracın testten geçtiğini ya da değişikliğin etkisiz olduğunu göstermez. Etkilenen düzenleme için aracın son hâlini destekleyen rapor numarası yazılır ve rapor başvuruya eklenir. Kategori ve dipnot koşulları birlikte değerlendirilir. ULM-03-FR-00-037 s.1–2.
Dosya kontrolünde firma ve şasi bilgisinin beyan, proje ve ek raporlarda aynı araca ait olduğunu karşılaştırın. Hangi düzenlemenin etkilendiğine teknik değerlendirme olmadan otomatik “hayır” seçilmesi güvenilir bir hazırlık yöntemi değildir.
Kapı değişikliğinde fotoğraf tek başına değerlendirme değildir
30 Ocak 2026 tarihli kapı/kapı sistemi değişikliği formu kilit ve menteşe gibi genel şartların yanında, araç kategorilerine göre görüş alanı çizimlerini ve ölçüm/açıklama alanlarını içerir. Son sayfadaki not, hareket hâlinde yolcu taşınabilen bölümlerin kapıları bakımından motokaravanları da ele alır. Formun sonunda YTS'nin araç üzerinden yapılan kontrole dayanan beyanı bulunur. ULM-03-FR-04-068 s.1–5; revizyon alanı boş.
Bu nedenle kapı fotoğrafını bütün ölçümlerin ve teknik değerlendirmelerin yerine koymayın. Kaporta onarımıyla kapı sisteminde AİTM kapsamına giren değişikliği önce ayırın; işyerinin hizmet belgesi bu araç dosyasının yerine kullanılamaz. Kaporta, boya ve tadilat ayrımı.
Yedi sayfalık araç beyanını yaptığınız tadilatla eşleştirin
16 Mart 2026/2 revizyonlu ULM-03-FR-04-066; araç kimliği, etkilenen teknik alanlar ve farklı tadilat türleri için ayrı bölümler içerir. İlk sayfada sonradan takılan elektrikli/elektronik cihazların marka ve modelleri; R158, R151 ve R159 düzenlemelerinin etkilenip etkilenmediğine ilişkin ayrı sorular vardır. Her satırı otomatik olarak “etkilenmedi” seçmek gerçek araç değerlendirmesinin yerine geçmez. Araç bilgileri beyan formu, s.1
Formun alt bilgisi kütle ve boyut ölçümlerinde ULM-03-TL-00-008 Ölçme Talimatına yönlendirir. Bu sayfada formu açıklamak, ayrı ölçme talimatının tüm yöntemlerini yeniden yayımlamak anlamına gelmez. Ön hazırlıkta araç kimliği, yapılan tadilat, etkilenen alan ve bunu destekleyen belgeyi eşleştiren kısa bir kontrol notu oluşturabilirsiniz. Bu not resmî zorunlu bir ek değil, dosyanızı düzenleme önerisidir. Form, s.1–7, alt bilgi
Araç tarihini ve kategorisini teknik tablodan koparmayın
Arka koruma bölümündeki açıklamalar 6 Temmuz 2022 öncesi ve sonrası tip onay tarihlerini, araç kategorisini, belirli kütle gruplarını ve donanım durumunu ayrı ele alır. Hidrolik liftli parçalı koruma ile diğer düzenlemeler de farklı satırlardadır. Tek bir mesafe veya yükseklik rakamını alıp bütün araçlara ortak teknik kabul değeri olarak sunmayın. Form, s.3–4
Aynı şekilde plaka konumu bölümü üstyapı nedeniyle plakanın yeri değiştiğinde kontrol koşuluyla; bazı dingil bilgileri ise dingil ilavesi koşuluyla verilir. Kaynakta şartlı olan satırı genel zorunluluk yapmak, başvuru dosyasına yanlış yükümlülük ekler. Teknik sorumlu, ilgili satırın hangi gerçek değişikliğe uygulandığını açıklamalıdır. Form, s.2 ve4
Koltuk ve söküm kayıtlarında formun kendi açıklamasını izleyin
Beşinci sayfadaki koltuk dizilişi alanı şoför hariç doldurulur; engelli koltuğu varsa ayrıca belirtilir. Başka bir formdaki toplam koltuk sayısını, sayım kapsamını kontrol etmeden buraya taşımayın. Altıncı sayfada koltuk, sürücü kursu, okul servisi ve yakıt sistemiyle ilgili söküm başlıkları ayrı yer alır. Bunlar her araçta birlikte yapılan işler değildir. Form, s.5–6
Son sayfadaki YTS imzası, bilgilerin araç üzerinden tespit edildiğine ve dosyada belirtilenin dışında tip onayını etkileyen değişiklik yapılmadığına ilişkin beyandır. Bu imzayı TSE'nin olumlu karar belgesi olarak adlandırmayın. Araç, proje, beyan ve başvurunun son durumu ayrı kayıtlarla eşleşmelidir. Form, s.7
İnceleme formunda şoför dahil ve hariç sayımları ayırın
10 Nisan 2026/25 revizyonlu araç inceleme formunun ilk sayfasındaki koltuk sayısı şoför dahil istenir; yedinci sayfadaki koltuk dizilişi ise şoför hariç açıklanır. Aynı toplamı iki alana otomatik aktarmayın. Aracın kayıtlı kimliği, son düzeni ve hangi sayımın yapıldığı birlikte anlaşılmalıdır. ULM-03-FR-04-051, s.1 ve7
Bu formun on altıncı sayfasında TSE inceleme uzmanı ve inceleyen birim alanları vardır. Teknik sorumlunun araç bilgileri beyanıyla TSE'nin inceleme kaydı farklı belgelerdir. Başvuru klasöründe form adını ve düzenleyen tarafı belirtmek, boş şablonun sonuç raporu gibi kullanılmasını önler. İnceleme formu, s.16
Aydınlatma tablosunda yalnız başlığı okumayın
Formun aydınlatma kontrolü, tadilatın etkilediği alan ve aracın kategorisiyle birlikte okunur. Örneğin on birinci sayfada “Opsiyonel” başlıklı stop lambası satırının devamında M1/N1 için zorunlu, diğer kategoriler için isteğe bağlı açıklaması bulunur. Başlığı tek başına alıp bütün araçlara aynı sonuç uygulanamaz. Arka üçgen yansıtıcı ve park lambası satırlarında da araç türüne bağlı ayrımlar vardır. İnceleme formu, s.9–15
On beşinci sayfadaki şema, aydınlatma grubundaki ok işaretiyle montaj yönünün ilişkisini açıklar. Parçanın onay işareti, araç üzerindeki yerleşimin bütün kontrollerini tek başına karşılamaz. Bu rehberde ölçü veya montaj reçetesi verilmez; uygulanabilir satırları ve dayanak onayı teknik sorumluyla eşleştirin. Formdaki yön şeması, s.15
Eski okul taşıtına ait formu başka araca taşımayın
ULM-03-FR-04-058 dosya kontrol formu ile ULM-03-FR-04-057 araç inceleme formu, 1 Ocak 2018 öncesinde okul servis aracı olarak tescil edilmiş araçların belirtilen uyum işlemini ele alır. Yalnız aracın eski model olması veya bu tarihten önce herhangi bir araç olarak tescil edilmiş olması aynı kapsamı göstermez. Önce eski tescil kaydındaki kullanım bilgisini kontrol edin. Dosya kontrolü, 20.09.2018/1, s.1–2; araç incelemesi, 09.04.2025/1, s.1–3
Dosya kontrolünde tadilatçı firmanın seri tadilat onayı, teknik sorumluya ilişkin kayıtlar ve takılan takip/kamera/kayıt donanımının belgeleri ayrı kalemlerdir. Bir cihazın kataloğu, o araca yapılan montajın uygunluk beyanı değildir. Teknik inceleme formundaki sensör deneyine ait ağırlık değeri de çocuğun taşınabilmesi için ağırlık sınırı olarak okunamaz. Dosya kontrolü, s.1–2; araç incelemesi, s.2–3
Bu eski tescil kapsamındaki formlarda yaş ve geçmiş geçiş tarihleri bulunur. Bunları bugünkü bütün okul taşıtlarına ortak yaş sınırı veya devam eden muafiyet olarak kullanmayın. Başvurunun tarihi, aracın geçmişi ve güncel düzenleme birlikte değerlendirilmelidir. Boş formun sonunda uygunluk ifadesi bulunması, belirli aracınız hakkında olumlu karar verildiği anlamına gelmez.
Sık sorulan sorular
Kaynaklar
- www.tse.org.tr1.AİTM Münferit Araç Uygunluk Belgesi — TadilatTürk Standardları Enstitüsü · Erişim: 10 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
- www.tse.org.tr2.AİTM Seri Tadilat Tip Onayı BelgesiTürk Standardları Enstitüsü · Erişim: 10 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
- viewer.tse.org.tr3.AİTM MÜNFERİT ARAÇ UYGUNLUK BELGESİ (TADİLAT) İNCELEME VE ONAY PROSEDÜRÜ — ULM-03-PR-04-002, 26.03.2026/17Türk Standardları Enstitüsü · Erişim: 10 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
- viewer.tse.org.tr4.GSR II BEYAN FORMU (GSR II UYUMLU ARAÇLAR İÇİN)Türk Standardları Enstitüsü · Erişim: 10 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
- viewer.tse.org.tr5.ARAÇ KAPILARININ VEYA KAPI SİSTEMİNİN DEĞİŞTİRİLMESİ TADİLATI ARAÇ BİLGİLERİ BEYAN FORMUTürk Standardları Enstitüsü · Erişim: 10 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
- viewer.tse.org.tr6.TSE AİTM Münferit Tadilat Araç Bilgileri Beyan Formu — ULM-03-FR-04-066, 16.03.2026/2Türk Standardları Enstitüsü · Erişim: 13 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
- viewer.tse.org.tr7.TSE AİTM Münferit Tadilat Araç İnceleme Formu — ULM-03-FR-04-051, 10.04.2026/25Türk Standardları Enstitüsü · Erişim: 13 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
- viewer.tse.org.tr8.TSE 2018 Öncesi Okul Servis Aracı Tadilatı Dosya Kontrol Formu — ULM-03-FR-04-058,20.09.2018/1Türk Standardları Enstitüsü · Erişim: 13 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
- viewer.tse.org.tr9.TSE 2018 Öncesi Okul Servis Aracı Tadilatı Araç İnceleme Formu — ULM-03-FR-04-057,09.04.2025/1Türk Standardları Enstitüsü · Erişim: 13 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
Kaynak bağlantısının bulunması, içeriğin tüm kapsamının editör tarafından doğrulandığı anlamına gelmez.
OKUMAYA DEVAM EDİN