Demiryolu Belgelendirme Faaliyetleri

Demiryolu belgelendirmesinde önce değerlendirme konusu belirlenir: araç veya aksam, ulusal yeterlilik, bakım kuruluşu ya da bağımsız emniyet değerlendirmesi. TSE hizmet sayfası DeBo, COTIF-UTP, ECM, standartlara uygunluk ve ISA/AsBo faaliyetlerini ayrı açıklar. Bir alandaki rapor diğer bütün hizmetlerin tamamlandığını göstermez. TSE Demiryolu Hizmetleri, erişim 10.09.2026, Bilgi, faaliyet başlıkları

Ürün onayı ile bakım kuruluşu belgesini ayırın

Güncel TSE programı araç/aksam ve altyapı faaliyetlerini kapsar; ECM değerlendirmesinin ayrıca ULM-02-TL-08.01-001 talimatında ayrıntılandırıldığını belirtir. Aksamın standartlara uygunluk belgelendirmesi ile UTP/TSI kapsamındaki tip onay gereksinimi de ayrı değerlendirilir. ULM-02-BP-08.00-001, 20.08.2025/13, 3,s.5

ECM’nin güncel Avrupa çerçevesi için ERA, 2019/779 düzenlemesine yönlendirir. TSE ana sayfasındaki tarihsel 402/2013 atfını ECM’nin tek güncel belgelendirme dayanağı olarak kullanmayın. ERA ECM açıklaması, erişim 10.09.2026, ECM certification framework

Faaliyetinize göre başlangıç yolunu seçin

Yeni bir araç tasarlıyorsanız tip ve teknik kural kapsamını; bir aksam üretiyorsanız aksamın araç içindeki rolünü ve ilgili değerlendirme yolunu; tescilli araçta değişiklik yapıyorsanız mevcut onay ile değişen teknik özellikleri belirleyin. Bakım işletmesi için ECM başvurusu ise ürün çiziminden farklı olarak bakım fonksiyonlarının yönetimini konu alır. Usul ve esaslar, maddeler 2, 5, 10 ve 12.

Hat yapım, bakım, ölçüm ve kontrol makinelerinde seri üretim belgesi, sınırlı adet için rapor ve araç başı rapor ayrı seçeneklerdir. Üretimin uygunluğu incelemesi yapılmasıyla yalnız belirli aracın raporlanması aynı kapsam değildir. TSE programı 16 Temmuz 2015 öncesi ve sonrası imal edilmiş araçları da ayrı yollarla ele alır. İmal yılı, aracın kimliği ve talep edilen çıktı başvuruda açık olmalıdır. Program, 6.1.6.2 ve 7.1.

Nihai tip onay makamını ve TSE çıktısını belirleyin

Program, demiryolu araç ve ana aksam tip onayında nihai belgeyi düzenleyen makamın Bakanlık olduğunu; TSE faaliyetinin sonucunda Bakanlığa iletilecek doküman ve belgelerin hazırlandığını açıklar. ULM-02-BP-08.00-001, 20.08.2025/13, 6.1.1,s.8

Talepte “belge” sözcüğünü tek başına kullanmayın. Tasarım inceleme, ulusal yeterlilik, standart uygunluk raporu veya başka bir değerlendirme sonucundan hangisini istediğinizi yazın. TSE teknik çıktısını Bakanlık tip onayı veya tescilinin kendisi gibi sunmayın.

Başvuru formu, teklif ve protokol yolunu ayırın

Program doğrudan başvuru formuyla işlem, teknik şartname üzerinden teklifin kabulü sonrasında başvuru ve mevcut protokole göre işlem yollarını ayrı düzenler. Uygun bulunan başvuruda dosya sorumlusu ve teknik uzmanlar görevlendirilir; kabul edilen işlem için hizmet sözleşmesi imzalanır. ULM-02-BP-08.00-001, 20.08.2025/13, 6.1.1–6.1.2,s.8–9

İlk dosyada araç/aksam tanımı, kullanım alanı, teknik şartname ve mevcut raporların kapsamını gösterin. Kuruluşunuzun özel protokolü varsa genel teklif akışını buna rağmen uygulamayın; ilgili başvuru formunu ve fiyat koşulunu eşleştirin.

Dosya incelemesini saha ve test hazırlığına bağlayın

Saha incelemesine, üretimin uygunluğu, numune ve deney açısından gerekli bilgilerin dosyada değerlendirilmesinden sonra geçilir. Tarih başvuranla mutabık kalınarak belirlenir. Testler uygun şartlarda üretim yerinde veya ilgili kapsamdaki laboratuvarda yürütülebilir; başka kuruluştan raporlar incelenip uygun bulunursa kabul edilebilir. ULM-02-BP-08.00-001, 20.08.2025/13, 6.1.3.3,s.12–13

Bu, mevcut her raporun otomatik kabulü değildir. Raporun hangi ürün, yöntem ve modül için düzenlendiğini açıklayın. Saha erişimini ve numuneyi onaylanan kapsama göre hazırlayın; olumsuz bir inceleme bölümünü dosyadan çıkarmayın.

Kısmi raporun kullanım sınırını ve bağımsız kararı bilin

Dosyayı incelemeye katılmamış başka teknik uzman gözden geçirir; komite belgelendirme/raporlama kararını verir. Alt bölüm raporları nihai belge niteliğinde olmadığı için marka/logo işlemlerinde kullanılamaz. Program belirli ulusal/kısmi değerlendirme çıktılarında Bakanlık onayı veya tip onay/tescil işleminin gerekliliğini ayrıca açıklar. ULM-02-BP-08.00-001, 20.08.2025/13, 6.1.4–6.1.5,s.13–14

Sonucu teslim alırken kapsanan araçları, varyantları ve değerlendirilmiş bölümleri kontrol edin. Bu ana rehber farklı demiryolu hizmetlerini doğru dosyaya yönlendirir; ECM, UTP ve emniyet değerlendirmelerinin bütün teknik şartlarını tek bir belgeye indirgemez.

Değişiklikte hangi belgeler yenilenir?

Mevcut tipin yalnız bir kısmını etkileyen ve tip tanımını değiştirmeyen müdahale kapsam değişikliği olarak değerlendirilebilir. Tip tanımı değişiyorsa yeni belgelendirme başvurusu gerekebilir. Değişiklik dosyasına yeni veya güncellenmiş hesap, analiz, teknik resim ve sertifikaları bağlayın. Program bu işlem için değişen bölümlere özgü uyumluluk matrisi hazırlanmasını veya ilgili kontrol listesinin kullanılmasını açıklar. Program, 6.1.7 ve 9.1.

Kapsam değişikliğiyle sertifikanın son geçerlilik tarihi kendiliğinden uzamaz. Rapor üzerinde kapsam genişletme işlemi yapılmasıyla sehven yazılmış bir bilginin düzeltilmesi de farklıdır. Unvan, üretim yeri veya belgenin dayanağı değiştiğinde, eski raporun üzerinde elle değişiklik yapmak yerine ilgili yenileme veya başvuru yolu izlenmelidir.

Belge geçerliliği ile gözetim takvimi ayrı kayıtlardır

Program; tasarımın değerlendirme aşamasını, tasarım belgesinin geçerliliğini, üretim uygunluğunu ve yıllık gözetimi ayrı başlıklarda ele alır. LOC&PAS ve WAG için belirtilen tasarım süreleri Bakanlığın genel tip onay süresiyle aynı değildir. Hat makinelerinde seri üretime uygunluk belgesi için belirtilen üç yıllık süre de yıllık kontrol ve standartta değişiklik olmaması şartlarıyla birliktedir. Program, 7.2–8; tip onay yönetmeliği, madde 10.

Programın gözetim bölümünde kalite sistemi için iki yıllık ifade ile diğer modüllerde yıllık kontrol hükmü birlikte yer alır. Bu nedenle bütün demiryolu belgelerine tek bir kontrol periyodu yazmak yerine belge türünü, modülü, son tarihi ve kuruluşun belirlediği gözetim planını ayrı kaydedin. Belgenin kapağındaki son tarih, aradaki kontrolleri atlama izni değildir.

ECM başvurusunda belgeyi kimin düzenleyeceğini belirleyin

Türkiye'de doğrudan Bakanlıktan ECM veya bakım fonksiyonu sertifikası alma yolu ayrıca düzenlenmiştir. İlgili yönetmelik, prosedür ve kayıtları, dış kaynak sözleşmelerini, atölye ve personel yeterliliğini başvuru ve saha denetimiyle ilişkilendirir. Bakanlık yolunda sertifika bir ile beş yıl arasında düzenlenir; yeterlilik korunmalı ve yıllık rutin denetim izlenmelidir. Bu süreler araç tip onayı veya her TSE belgesinin ortak süresi değildir. ECM Sertifikasyon Yönetmeliği, maddeler 2 ve 5–11.

Görevlendirilmiş ECM sertifikasyon kuruluşunun belge düzenlediği yolda ise 2025 Kuruluş Yönetmeliği madde 11, tamamlanan inceleme bilgilerinin Bakanlığa sunulması ve teyit aşamasını açıklar. Yirmi iş günlük görüş hükmü tüm bakım kuruluşunun bu sürede kurulacağı veya bütün denetimlerin biteceği vaadi değildir. Kuruluş yönetmeliği, madde 11.

Teklif ve proje dosyanızda hangi bilgileri toplayın?

Hazırlık için bir sayfalık proje özeti oluşturun: araç veya aksam, kullanım yeri, yeni tasarım/değişiklik durumu, mevcut belgeler, uygulanacak teknik kurallar, üretim yeri, değerlendirme modülü, beklenen rapor ve nihai başvuru makamı. Yanına teknik belge indeksini, açık bulguları ve planlanan saha tarihlerini koyun. Bu bizim çalışma düzeni önerimizdir; TSE'nin resmî formunun yerine geçmez.

İnceleme sırasında değişen bir çizimin yalnız e-postada kalmamasını sağlayın. İndekse revizyonu işleyin, önceki rapora etkisini sorun ve son çıktıda ürünün doğru tanımlandığını kontrol edin. Teknik dosyanın Bakanlığa sunulması, araç tescili ve bakım sorumluluğunun yönetimi için ayrı takip kayıtları tutun.

Ayrıntılar için hizmet ve yetki kapsamı, teknik dosya ve başvuru süreci rehberlerine geçebilirsiniz.