İçindekiler17 bölüm
Genel bakış
Yönetim sistemi belgelendirmesi, kuruluşun başvurduğu yönetim sistemi kapsamındaki uygunluğunun değerlendirilmesidir. TSE hizmet sayfasında kalite, çevre, gıda güvenliği, iş sağlığı ve güvenliği, enerji gibi farklı yönetim sistemi programları bulunur. TSE Sistem Belgelendirme Hizmetleri, program listesi Başlangıç sorusu “hangi ISO belgesi?” yerine hangi yönetim alanının ve faaliyet kapsamının ele alınacağı olmalıdır.
Programı ihtiyacınıza göre seçin
Bir müşterinizin sözleşme koşulu, kuruluş içi geliştirme hedefi veya belirli pazar talebi varsa istenen standardı açıkça belirleyin. Kalite sistemi talebini çevre sistemi belgesiyle karşılanmış saymayın. Aynı kuruluş birden fazla programı araştırabilir; ancak her programın konusu ve belgelendirme kapsamı ayrı okunmalıdır.
Belgede hangi faaliyetler ve adreslerin yer almasını beklediğinizi hazırlık notunda yazın. Bir kuruluşun bir sistem belgesine sahip olması, bütün ürünlerinin ürün belgesi aldığı sonucunu doğurmaz. Ürün ve sistem belgelendirmesini ayrı hizmet alanları olarak değerlendirin.
Başvuru ve tetkik
TSE yönetim sistemleri usul ve esasları, başvuru dokümanlarının ilgili form/prosedürlerle tanımlandığını ve belgelendirme tetkikinin aşamalarını açıklar. TSE Yönetim Sistemleri Belgelendirme Usul ve Esasları, md.7–8; son değişiklik30.10.2025 İşletmenizin hangi kayıt ve uygulamaları hazırlaması gerektiğini seçilen programdan öğrenin. İnternetten bulunan genel bir prosedür klasörü, işletmede uygulanmış yönetim sisteminin kanıtı sayılmamalıdır.
Hazırlık sırasında kapsamı, süreçleri ve sorumlu kişileri anlaşılır biçimde tanımlayın. Tetkikte sorulacak konuları yalnız belge dosyası olarak düşünmeyin; kayıtların gerçek uygulamayla ilişkisini kurabilmeniz önemlidir.
Kapsam ve akreditasyon bilgisi
TSE'nin hizmet listesi ile akreditasyon kapsamı ayrı bilgiler olarak sunulur. TSE Sistem Belgelendirme Hizmetleri, akreditasyon açıklaması Bir programın hizmet sayfasında görünmesini, her konuda aynı akreditasyon durumuna sahip olduğu şeklinde yorumlamayın. Belgeyi talep eden taraf akreditasyon koşulu arıyorsa ilgili standart ve kapsamı ayrıca doğrulayın.
Mevcut yönetim sistemi belgesini sorgulamak için TSE'nin bu alana ait ayrı firma sorgulama ekranı bulunur. Yönetim Sistemlerinden Belgeli Firma Sorgulama, arama formu Firma adı veya belge numarasıyla araştırma yaparken belgenin standart ve kapsam bilgilerini de kontrol edin.
Bu ana sayfa sistem belgelendirmesine giriş sağlar. Standartların tek tek teknik şartları, tetkik süresi ve programa özgü ücret hesabı ilgili alt rehberde ayrıca ele alınmalıdır; hepsine aynı başvuru paketi veya sabit bedel uygulanacağı varsayılmaz.
Başvuru kapsamını işletmenin gerçek faaliyetleriyle eşleştirin
Kapsam notunuzda hangi faaliyetlerin, adreslerin ve organizasyon birimlerinin değerlendirilmesini istediğinizi belirtin. Üretim tesisi, merkez ofis ve farklı şubelerin yaptığı işleri ayrı yazmak yararlıdır. “Şirketimiz için ISO” ifadesi, hangi yönetim alanı ve hangi yerlerin ele alınacağını açıklamaz. Birden fazla program düşünüyorsanız her biri için talep edilen standart ve kapsamı netleştirin.
Bu not, resmî başvuru formunun yerine geçmez. Yönetim Sistemleri Belgelendirme Usul ve Esasları, gerekli belgelerin başvuru formunda; kabul şartlarının ilgili başvuru prosedüründe tanımlandığını belirtir. Başvuru öncesinde belgelendirmeye esas oluşturmayan bir ön tetkik de talep edilebilir. Ön tetkik sonucu belge kararı olarak kullanılamaz. Usul ve Esaslar, 7
Tetkike yalnız belge klasörüyle hazırlanılır mı?
Çalışma dosyanızın kuruluşta yapılan işlemlerle bağlantılı olması gerekir. Süreçleri kimlerin yürüttüğünü, kararların nasıl kaydedildiğini ve ortaya çıkan sorunların nasıl ele alındığını açıklayabilmek için mevcut kayıtlarınızı düzenleyin. Bunlar genel hazırlık önerileridir; seçilen sistem standardının bütün şartlarını listelediğimiz anlamına gelmez. Kalite, çevre, gıda güvenliği veya bilgi güvenliği gibi farklı programlar için uygulanacak şartlar kendi standardından okunmalıdır.
Örneğin süreç sorumluları değişmişken dosyada eski kişilerin yazması, kapsamda farklı bir tesis görünmesi veya uygulamada kullanılmayan formların dosyada tutulması hazırlık sırasında düzeltebileceğiniz tutarsızlıklardır. Dosyaya eklenecek her kaydın tarihini ve hangi faaliyeti gösterdiğini belirleyin. Hazır şablonlar, işletmede gerçekleşmemiş faaliyetlerin kanıtı olarak doldurulmamalıdır.
Aşama I ve Aşama II nasıl ayrılır?
TSE usul ve esaslarına göre belgelendirme tetkiki Aşama I ve Aşama II olarak yürütülür. Aşama I'in masa başında veya sahada yapılması başvurulan standart ve kuruluşun risk grubuna bağlıdır. Aşamalar birbirini izleyecek biçimde planlanabilir; ancak Aşama I'de uygunsuzluk saptanırsa bunun kapatılması için öngörülen süre sonuna kadar Aşama II gerçekleştirilmez. Yönetim Sistemleri Belgelendirme Usul ve Esasları, 8
İşletme takviminizi yalnız ikinci tetkik günü üzerinden kurmayın. Dokümanların iletilmesi, çalışanların erişilebilir olması, farklı tesislerin planlanması ve varsa uygunsuzluklara ilişkin çalışmalar da koordinasyon gerektirir. Aşama I'in her başvuruda aynı ortamda ve aynı sürede yapılacağını varsaymak yerine size gönderilen tetkik planını esas alın.
Uygunsuzluk, düzeltici faaliyet ve karar
Tetkik sonucunda ortaya çıkan bulgu ile nihai belgelendirme kararı farklı aşamalardır. Usul ve esaslar büyük ve küçük uygunsuzluk kavramlarını tanımlar; uygulanacak işlemleri ilgili tetkik ve değerlendirme prosedürlerine bağlar. Takip tetkiki gerekip gerekmediği, bulgunun niteliği ve değerlendirmesine göre ele alınır. Usul ve Esaslar, 4 ve 16–17
Önerilen takip kaydında bulguyu, ilişkili şartı, sorumlu kişiyi, yapılan işlemi ve gönderilen kanıtı birlikte tutun. Bir formun adını değiştirmekle alttaki uygulama sorununun giderilmesini aynı işlem saymayın. Hangi kanıtın ne zaman iletileceğini resmî bildirimle eşleştirin. Bu sayfadaki örnek çalışma düzeni, belirli bir bulgunun TSE tarafından kapatılacağını garanti etmez.
Belgenin üç yıllık süresi nasıl anlaşılmalı?
Okunan usul ve esaslar yönetim sistemi belgesinin geçerlilik süresini üç yıl olarak açıklar. Gözetim ve belge yenileme tetkikleri ayrıca düzenlenir. Belge yenileme tetkiki, kuruluşun yazılı talebi doğrultusunda mevcut süre dolmadan gerçekleştirilir. Usul ve Esaslar, 11 ve 14–18 Üç yıllık süreyi, arada gözetim veya başka yükümlülük bulunmadığı şeklinde yorumlamayın.
Takip takviminizde belgenin son tarihiyle birlikte gözetim planını, açık bulguları ve değişiklik bildirimlerini tutun. Yenileme için yalnız basılı belgenin değiştirilmesini beklemeyin. Tetkik zamanı ve ücret için seçilen programı, faaliyet kapsamını ve güncel TSE planını esas alın; bütün işletmelere aynı tetkik süresi veya sabit toplam fiyatı uygulamayın.
Faaliyet veya adres değiştiğinde ne yapılır?
Kapsam genişletme ve daraltma, adres ve tesis/şube değişiklikleri, unvan veya kuruluş devri ayrı işlemler olarak ele alınır. Belgede yazan faaliyet ve adreslerin dışına çıkıldığında belgenin otomatik olarak yeni durumu kapsadığı kabul edilmemelidir. Usul ve esasların ilgili hükümleri değişikliğin bildirilmesini ve uygulanacak değerlendirmeyi düzenler. Usul ve Esaslar, 12–13
Bir tesis eklerken hangi süreçlerin o tesise taşındığını açıklayın. Kuruluşun başka bir şirket tarafından devralınması halinde eski belgenin yeni unvanla nasıl kullanılacağını varsaymayın. Programa özgü bildirim koşulları bulunabileceğinden tek bir süreyi bütün değişikliklere uygulamayın. Özellikle özel program hükümlerini ve kuruluşunuza gönderilen resmî talimatları ayrıca kontrol edin.
Bir tedarikçinin sistem belgesini incelerken
Firma unvanını, sistem standardını, kapsamı, belgede yer alan adresleri ve güncel belge durumunu birlikte inceleyin. Satın alacağınız tekil ürünün deney sonuçları veya ürün belgelendirmesi gerekiyorsa bunu ayrıca isteyin. Sistem belgesi, bu farklı talebin kendiliğinden karşılandığını göstermez. Belgeyi talep eden tarafın belirli bir akreditasyon kapsamı istemesi halinde ilgili program ve kapsamı da ayrıca araştırın.
Resmî kontrol için TSE yönetim sistemlerinden belgeli firma sorgulamasını kullanın. Aradığınız kuruluş bulunamıyorsa isim yazımını, belge numarasını ve doğru sorgulama ekranını kullandığınızı kontrol edin; yalnız başarısız aramadan belgenin sahte olduğu sonucunu çıkarmayın. Başvurunun ayrıntıları ve program seçimi için aşağıdaki ilişkili rehberlere ilerleyebilirsiniz.
Sistem logosunu ürün belgesi gibi kullanmayın
07.01.2026/11 TSE prosedürü sistem markasının yalnız belge kapsamıyla ilişkili kullanılmasını ister. Gıda güvenliği dışındaki bazı sistemlerde taşıma ambalajına açıklayıcı ifadeyle izin verilirken gıda güvenliği sisteminde bütün ürün ambalajları için logo ve belge beyanı yasağı vardır. Belge türünü kontrol etmeden tek bir ambalaj şablonu kullanmayın. TSE-PR-010 s.3.
Sertifikanızda başka kuruluşların işaretleri görünmesi de hepsini kendi sitenize alabileceğiniz anlamına gelmez. Birleşik akreditasyon işaretleri ve IQNet kendi kullanım kurallarına bağlıdır. Logo ve marka kullanım rehberi bu ayrımları açıklar.
Askı kaldırma talebinde hangi aşama beklenir?
Yönetim sistemi yaptırım prosedürü yazılı talep, gerektiğinde takip tetkiki ve komite kararını ayırır. Yalnız logo kullanımından kaynaklanan bazı durumlarda düzeltme evrakıyla karar verilebilir; her askının tetkiksiz kaldırılacağı sonucu çıkarılamaz. FSSC işlemleri programın özel talimatıyla birlikte ele alınır. BM-PR-006 s.4, md.4.2.
İşletmede yapılan düzeltmenin tarihiyle TSE'nin kullanım hakkını yeniden başlattığı tarihi aynı varsaymayın. Müşteriye iletilen belge kopyasının ve kurumsal tanıtımın güncel durumla uyuşmasını takip edin.
Başvuruya hazırlık adımları
- 1
Sistem ve faaliyet kapsamını seçin
İstenen standardı, faaliyetleri, adresleri ve varsa müşterinin akreditasyon talebini netleştirin.
- 2
Uygulamayı ve dosyayı hazırlayın
Güncel başvuru eklerini hazırlayın; sistem kayıtlarını işletmenin gerçek süreçleri ve sorumlularıyla eşleştirin.
- 3
Tetkik aşamalarını planlayın
Aşama I, Aşama II ve varsa bulguların giderilmesi için resmî planı takip edin. Tetkik ile belge kararını ayırın.
- 4
Gözetim ve yenilemeyi takip edin
Belge kapsamını ve adreslerini kontrol edin. Süre dolmadan yenileme, gözetim ve değişiklik işlemlerini planlayın.
Sık sorulan sorular
Kaynaklar
- www.tse.org.tr1.TSE Sistem Belgelendirme HizmetleriTürk Standardları Enstitüsü · Erişim: 10 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
- viewer.tse.org.tr2.TSE Yönetim Sistemleri Belgelendirme Usul ve EsaslarıTürk Standardları Enstitüsü · Erişim: 10 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
- kalitefirma.tse.org.tr3.Yönetim Sistemlerinden Belgeli Firma SorgulamaTürk Standardları Enstitüsü · Erişim: 10 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
- viewer.tse.org.tr4.BELGE, LOGO VE MARKA KULLANIM PROSEDÜRÜTürk Standardları Enstitüsü · Erişim: 10 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
- viewer.tse.org.tr5.BELGELENDİRİLMİS KURULUŞLARA UYGULANACAK YAPTIRIMLAR PROSEDÜRÜ — BM-PR-006; 11.06.2026/10Türk Standardları Enstitüsü · Erişim: 9 Eylül 2026Dış kaynak · Yeni sekmede açılır
Kaynak bağlantısının bulunması, içeriğin tüm kapsamının editör tarafından doğrulandığı anlamına gelmez.
OKUMAYA DEVAM EDİN